Anlamı
taşınması kolay olan değerli (eşya):
'... işgal altındaki memleketlere o günlerde sık sık ve kolaylıkla seyahat etmiş, yükte hafif pahada ağır eşya sokup çıkarmışlardır.' -H. E. Adıvar.
Detaylı Açıklama
Yükte hafif pahada ağır, taşınması kolay olan değerli eşya için kullanılan bir sözdür. Halide Edip Adıvar'ın işgal altındaki memleketlere sık sık gidip yükte hafif pahada ağır eşya sokup çıkaranları anlatan cümlesi bu kullanımı gösterir. Kalıp iki ölçüyü karşı karşıya koyar; ağırlık ile değer birbirinden ayrılır. Ağır sözcüğünün ikinci kullanımda değeri bildirmesi kalıba zekice bir denge kazandırır. Söz mücevher, altın, para ve belge gibi şeyler için kullanılır. Bu özellik onları taşımacılıkta ve göçte elverişli kılar; sıkışık zamanlarda insanlar önce bunları alır. Kalıp bu yüzden savaş, göç ve kaçış anlatılarında sıkça geçer. Sözde bir pratiklik övgüsü bulunur. Söz, hafif ama değerli olmayı anlatır.
Yükte Hafif Pahada Ağır Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Yola çıkarken yalnızca yükte hafif pahada ağır ne varsa yanlarına aldılar.
- Bu takılar yükte hafif pahada ağır olduğu için kolayca saklanabiliyordu.
- Göç ederken yükte hafif pahada ağır eşyaları seçmek zorunda kalmışlardı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Taşınması kolay olan değerli eşya için kullanılan bir sözdür. Kalıp iki ölçüyü karşı karşıya koyar; nesnenin ağırlığı ile taşıdığı değer birbirinden ayrılarak belirtilmiş olur. Ağırlık ile değer birbirinden ayrılmış olur.
Ağır sözcüğünün ikinci kullanımda değeri bildirmesidir. Aynı sözcük önce ağırlık, sonra kıymet anlamında kullanıldığı için kalıp zekice kurulmuş bir denge kazanmış olur. Kalıp böylece zekice bir denge kazanır.
Mücevher, altın, para ve belge gibi şeyler için kullanılır. Bu özellik onları göçte ve taşımacılıkta elverişli kıldığından kalıp savaş ve kaçış anlatılarında sıkça geçer. Sözde bir pratiklik övgüsü de bulunur.