Anlamı
hayvan, üstüne oturduğu yumurtayı çevirmek.
Detaylı Açıklama
Yumurtayı çalkamak, kuluçkaya yatan hayvanın üstüne oturduğu yumurtayı çevirmesi demektir. Kalıp bir doğa gözlemine dayanır; tavuk gagasıyla ve ayaklarıyla yumurtaları düzenli aralıklarla döndürür. Bu davranış rastgele değildir, çünkü yumurtanın her yanının eşit ısı alması gerekir. Çevrilmeyen yumurtada yavru sağlıklı gelişemez. Kalıp bu yüzden bir bakım işini adlandırır. Çalkamak fiili buradaki yumuşak hareketi belirtir; yumurta sarsılmadan, kırılmadan döndürülür. Söz köy yaşamının ve kümes hayvanı yetiştiriciliğinin dilinden gelir. Bu alanda çalışanlar için bilinen bir davranıştır. Kalıp bugün gündelik konuşmada seyrek geçer; daha çok tarım ve hayvancılık metinlerinde kullanılır. Söz, kuluçkadaki yumurtanın çevrilmesini anlatır. Kalıp tarım ve hayvancılık metinlerinde kullanılır. Gündelik konuşmada ise seyrek geçer. Söz köy yaşamının dilinden gelir.
Yumurtayı Çalkamak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Kuluçkaya yatan tavuk gün boyunca yumurtaları düzenli aralıklarla çalkayıp duruyordu.
- Yumurtayı çalkamayan bir hayvanın civcivlerinin sağlıklı çıkmadığını yıllar önce öğrenmişti.
- Kümesin köşesinde yumurtasını çalkayan o tavuğu uzun uzun seyretmekten hoşlanırdı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Kuluçkaya yatan hayvanın üstüne oturduğu yumurtayı çevirmesi demektir. Tavuk gagasıyla ve ayaklarıyla yumurtaları düzenli aralıklarla döndürerek bu işi yerine getirir. Bu iş düzenli aralıklarla yinelenir.
Rastgele değildir; yumurtanın her yanının eşit ısı alması gerekir. Çevrilmeyen yumurtada yavru sağlıklı gelişemez, bu yüzden kalıp aslında bir bakım işini adlandırmış olur. Kalıp aslında bir bakım işini adlandırır.
Buradaki yumuşak hareketi belirtir; yumurta hiç sarsılmadan ve kırılmadan yavaşça döndürülür. Söz köy yaşamının ve kümes hayvanı yetiştiriciliğinin dilinden gelen eski bir kalıp olarak sayılmaktadır.