Anlamı
vesveseye kapılmak, kuruntu içinde olmak:
'Kim bilir ne taraflara yorar, ne zehaplarda bulunur?' -S. M. Alus.
Detaylı Açıklama
Zehapta bulunmak, bir kuruntu içinde olmak, vesveseye kapılıp asılsız bir sanıyı taşımak demektir. Zehap, gerçek bir dayanağı olmayan kanı, kuruntu demektir; kişi bu kanıyı bir süre içinde taşır. Kalıp, zehaba kapılmak deyimine çok yakındır; aralarındaki ince fark, bunun bir anlık kapılmadan çok, süregelen bir kuruntu hâlini anlatmasıdır. Söz çoğunlukla bir kimsenin, gerçekle ilgisi olmayan bir düşünceyi bir süre zihninde tuttuğu durumlar için kullanılır. Bir sözü yanlış yorumlayıp türlü kuruntular kuran kişi bir zehapta bulunabilir. Sözde bir yanılgı ve bir tedirginlik bulunur. Bu yönüyle kalıp çoğu zaman yazılı, eski bir dile aittir. Zehapta bulunan kimse, olmadık ihtimalleri kafasında büyütür. Söz, asılsız bir kuruntu içinde olmayı anlatır.
Zehapta Bulunmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Kim bilir söylediklerimi ne yana çeker, ne zehaplarda bulunur diye çekindim.
- Ortada hiçbir belirti yokken kötü bir şey olacağı zehabında bulunup durdu.
- Yersiz bir zehapta bulunmak yerine gidip doğrudan sormak çok daha akıllıcaydı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bir kuruntu içinde olmak, vesveseye kapılıp asılsız bir sanıyı taşımak demektir. Zehap, gerçek bir dayanağı olmayan kanı, kuruntu demektir; kişi bu kanıyı bir süre içinde taşır.
İki kalıp birbirine çok yakındır; ince fark, zehapta bulunmanın bir anlık kapılmadan çok süregelen bir kuruntu hâlini anlatmasıdır. Biri kapılma anını, öteki bu hâlin sürmesini öne çıkarır.
Bir yanılgı ve bir tedirginlik bulunur; kişi gerçekle ilgisi olmayan bir düşünceyi bir süre zihninde tutar. Zehapta bulunan kimse olmadık ihtimalleri kafasında büyütür. Bu yüzden söz eski metinlerde daha çok geçer.