Anlamı
kendisinden iş beklenilen kimseden emeğinin karşılığı esirgenmemelidir.
Detaylı Açıklama
Bu atasözü, bir kişiden emek, hizmet ya da performans bekleniyorsa onun karşılığının da verilmesi gerektiğini anlatır. İnsanların ihtiyaçları karşılanmadan sürekli fedakârlık göstermesi beklenemez. Bu nedenle söz, işveren ile çalışan arasındaki dengeyi, emeğin karşılığını verme gereğini ve motivasyonun önemini vurgular. Günlük hayatta maaş, ücret, ödül, ikram ve genel olarak emek-değer ilişkisi üzerine konuşulurken sıkça kullanılır. Aynı zamanda insan tabiatına dair gerçekçi bir gözlem içerir; karnı aç olan, ihtiyacı giderilmeyen ya da hakkı verilmeyen kişiden verimli bir sonuç alınamayacağı anlatılır. Bu yönüyle atasözü hem ekonomik hem ahlaki bir mesaj taşır. Türkçede emeğe saygı ve hakkaniyet vurgusu yapılırken en çok hatırlanan sözlerden biridir.
Örnek Cümleler
- Fazla mesai istiyorsan hakkını ver, aç ayı oynamaz.
- İşçilerin ücretini geciktirip verim beklemek olmaz; aç ayı oynamaz.
- Amcam bir nefes aldı ve "aç ayı oynamaz" diye mırıldandı.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
En çok para ve ücret için kullanılır, ama takdir, destek ve karşılık beklenen her durumda da söylenebilir.
Karşılığını vermeden emek beklemeyi ve insan ihtiyaçlarını görmezden gelmeyi eleştirir. Bu yönüyle atasözü hem ekonomik hem ahlaki bir mesaj taşır.
Evet, çalışan motivasyonu ve emeğin karşılığını verme konusunda bugün de çok geçerli bir sözdür. Bu atasözü, bir kişiden emek, hizmet ya da performans bekleniyorsa onun karşılığının da verilmesi gerektiğini anlatır.