Anlamı
olumsuz sonucu yavaş yavaş ortaya çıkmak:
'Dur bakalım daha hele, o içtiklerinin acısı bir bir çıkacak ortaya.' -M. İzgü.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, yapılan bir işin, alınan bir kararın ya da yaşanan bir durumun olumsuz sonucunun zaman geçtikçe görünür hâle gelmesini anlatır. İlk anda fark edilmeyen zarar, eksiklik ya da sıkıntı sonradan belirginleştiğinde bu söz kullanılır. Gündelik hayatta yanlış bir yatırımın, düşünülmeden verilen bir kararın, ihmalkâr bir davranışın ya da erken sevinmenin ardından yaşanan düş kırıklıkları bu ifadeyle anlatılabilir. Buradaki 'acı' doğrudan sızı değil, kötü sonucun insanı inciten yüzüdür. Deyim, hatanın bedelinin hemen değil, gecikerek ortaya çıkmasını özellikle vurgular. Bu yüzden zaman faktörü çok önemlidir. İnsan bazen bir kararın yanlışlığını ancak sonuçlar görünmeye başladığında anlar. İşte o gecikmiş fark edişi çok iyi karşılar. Söylendiğinde, yapılan hatanın gizli kalmış faturası akla gelir. Bu nedenle ders çıkarma ve tedbir çağrışımı da taşır; sonuç görünmese bile yanlışın izi bir yerde birikir.
Örnek Cümleler
- Ucuza kaçtı ama birkaç ay sonra işin acısı ortaya çıktı.
- Plansız yapılan inşaatın acısı yıllar sonra ortaya çıktı, binalar boşaltıldı.
- Erken verilen kararın acısı şimdi ortaya çıkıyor, herkes bedelini ödüyor.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Görünür duruma gelmeyi bildirir; yeni doğmayı değil. Sonuç zaten vardır, o ana kadar saklı kalmıştır. Fiil bu açığa çıkışı anar; doğmak denseydi zarar sonradan oluşmuş gibi anlaşılırdı.
Kötü sonucun insanı inciten yüzünü karşılar; bedensel bir sızıyı değil. Zarar sayıyla ölçülür, acı ise duyulur. Sözcük böylece hesap ile duyguyu aynı cümlede birleştirmiş olur. Zararın büyüklüğü ise kalıpta ölçülmez.
Sonucun gecikerek göründüğünü bildirdiği için. Hemen anlaşılan bir zarar için bu kalıp kurulmaz. Aradaki süre kişinin yanlışı fark etmesini geciktirir; sözün uyarı gücü de bu gecikmeden doğar.