Anlamı
baştan aşağı, tamamen, tamamıyla, bütünüyle: Evini a'dan z'ye değiştirdi.
Detaylı Açıklama
A'dan z'ye, bir şeyin baştan sona, eksiksiz, tamamen ve bütün ayrıntılarıyla ele alındığını ya da değiştirildiğini anlatan yerleşik bir deyimdir. Alfabenin ilk ve son harfi üzerinden kurulduğu için, arada kalan her şeyi kapsama düşüncesi çok net biçimde hissedilir. Bu yüzden söz yalnızca kapsam genişliğini değil, eksiksizlik iddiasını da taşır. Bir ev a'dan z'ye yenilenebilir, bir plan a'dan z'ye hazırlanabilir, bir konu a'dan z'ye anlatılabilir. Deyim hem maddi hem zihinsel süreçler için kullanılabilir. Günlük dilde oldukça yaygındır, çünkü dinleyene bir işin yarım değil tam yapıldığı duygusunu kısa yoldan verir. İçinde düzen, bütünlük ve kapsamlılık fikri vardır. Halk dilinin harfleri somut sınır işaretleri gibi kullanması, bu ifadeyi daha da akılda kalıcı yapar. A ile Z arasında kalan her şeyin dâhil edilmesi, anlatım gücünü artırır. Bu nedenle deyim, parça parça değil bütünsel yaklaşımı vurgulayan her durumda oldukça kullanışlıdır.
Örnek Cümleler
- Abla a’dan z’ye deyince herkes güldü.
- Herkes bu duruma a’dan z’ye dedi.
- İşte tam da a’dan z’ye denilecek bir an yaşandı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bir işin veya konunun baştan sona, eksiksiz, atlanmadan ve tam kapsamıyla ele alındığı duygusunu verir.
Hayır, anlatım, planlama, inceleme, düzenleme ve değişiklik içeren birçok alanda kullanılabilir. Deyim hem maddi hem zihinsel süreçler için kullanılabilir.
Çünkü ilk ve son harf birlikte söylendiğinde, aradaki bütün kademelerin de kapsandığı güçlü bir bütünlük duygusu oluşur.