Anlamı
birini küçük bir çıkarla susturmak.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, bir kişiyi küçük bir çıkar, ufak bir menfaat veya sembolik bir pay vererek susturmak anlamında kullanılır. Buradaki temel düşünce, karşı tarafın esas meseleyi sorgulamasını engellemek için ona oyalayıcı bir şey vermektir. Bu yüzden söz, yalnız ikram değil, bilinçli bir susturma ve kontrol etme yöntemini anlatır. Bazen iş ortamında küçük bir yetki vererek, bazen para ya da çıkar sağlayarak, bazen de iltifat veya küçük tavizle kişiyi etkisizleştirmek anlamına gelir. Deyimin içinde küçümseyici bir ton da vardır; çünkü verilen şey büyük ve adil bir karşılık değil, sadece ses kesmeye yarayan ufak bir parçadır. Bu nedenle iktidar ilişkileri, çıkar çevreleri, dedikodular ve manipülasyon içeren durumlarda çok uygun düşer. Esas mesele çözülmez, sadece konuşan kişi geçici olarak susturulur.
Örnek Cümleler
- Eleştirilerini kesmesi için ağzına bir kemik attılar, sonra sesi soluğu kesildi.
- Küçük bir prim verip çalışanın ağzına bir kemik attılar, zamlar konuşulmadan kapandı.
- Onu susturmak için küçük bir görev verdiler; ağzına bir kemik atmaktan başka şey değildi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Asıl talebi karşılamak yerine küçük bir pay verip sesi kesmeyi eleştirir. Sorun ortadan kalkmaz, yalnızca ertelenir; itiraz eden kişi de farkında olmadan kendi davasından uzaklaştırılmış olur. Bu yüzden söz hem vereni hem alanı küçültür.
Çünkü verilen şey hakkın karşılığı değildir. Kemik benzetmesi bunu açıkça söyler: eti değil, artığı verilmiştir. Değerin küçüklüğü, verenin niyetinin de iyilik olmadığını gösterir. Alan kişi de bunu çoğu zaman sezer ama sesini çıkarmaz.
Toplu sözleşme görüşmelerinde, siyasi pazarlıklarda, aile içi paylaşımlarda ve yönetimle çalışan arasındaki gerilimlerde duyulur. Ortak nokta, konuşan tarafın gücünün az, susturan tarafın gücünün fazla olmasıdır. Güç dengesizliği deyimin arka planını oluşturur.