Anlamı
1) birini çok kötü duruma sokmak; 2) bir şeyi, bir işi işe yaramaz duruma getirmek, bozmak.
Detaylı Açıklama
Ağzına sıçmak deyimi argo ve sert bir kullanımla, birini çok kötü duruma düşürmek ya da bir işi, bir düzeni, bir aracı tamamen bozup işe yaramaz hale getirmek anlamına gelir. Bu ifade günlük dilde hayli kaba duyulur; bu nedenle kullanımı bağlam ve ton açısından dikkat gerektirir. Asıl gücü, yapılan zararın buyukluğunu ve sonucunun ağırlığını çok sert bir halk diliyle vurgulamasından gelir. Kişi bir başkasının itibarını, huzurunu veya planını mahvedebilir; bir aletin, bir sistemin ya da bir işin de adeta “ağzına sicilmis” olabilir. Deyim bu yüzden sadece duygusal değil, işlevsel bir bozma anlamına da gelir. Söylendiği yerde mizah varsa kara mizah, sınır varsa sert bir sınır vardır. Halk dilinin kabalığı burada yalnız etkisiz bir küfür gibi değil, sonu ağır bir bozgunu ifade eden araç gibi çalışır. Bu nedenle deyim, zararın derece olarak ne kadar buyuduğunu gösteren argo ama yaygın bir ifadedir. Hafif bir aksilik değil, belirgin bir mahvetme durumu anlatılır.
Örnek Cümleler
- Yanlış hamleyle butun işin ağzına sıçtı.
- Adam bütün planımızı mahvetti, ağzına sıçtı diyebiliriz.
- Bu fırsatı bu kadar kötü değerlendirdi ki, ağzına sıçtı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü zararı hafifletmeden, sonu ağır bir bozulma veya mahvetme duygusunu kaba ve vurucu bir halk diliyle aktarır.
Hayır, birini kötü duruma düşürmek için kullanılabildiği gibi, bir işi, sistemi veya düzeni tamamen bozmak için de kullanılabilir.
Kavga dili, argo sohbet, işlerin fena halde bozulduğu anlar ve ağır beceriksizliklerin anlatıldığı bağlamlarda daha çok duyulur.