Anlamı
kendini de ilgilendiren bir konuda düşüncesini söylememek.
Detaylı Açıklama
Ağzını kiraya vermek, kendisini de ilgilendiren bir konuda düşüncesini söylememek, sessiz kalmak ve sanki konuşma hakkını başkasına bırakmış gibi davranmak anlamında kullanılır. Bu deyimde suskunluk yalnızca genel bir sessizlik değildir; kişi aslında konuşabilir, hatta konuşması beklenir, ama buna rağmen geri durur. “Kiraya vermek” benzetmesi, ağzın kullanım hakkının geçici olarak elden çıkarıldığı izlenimini verir. Bu nedenle söz, biraz alaycı ve biraz eleştireldir. İnsan bazen çekindiği için, bazen çıkarı gereği, bazen de sorumluluk almak istemediği için ağzını kiraya verir. Deyim, özellikle kendi hakkını savunmayan, bildiğini söylemeyen ya da haksızlık karşısında susan kişiler için söylenir. İçinde hafif bir serzeniş vardır: “Neden konuşmuyorsun, seni de ilgilendiriyor.” Halk dilinin konuşmayı sorumlulukla ilişkilendiren örneklerinden biridir. Konuşmamak burada sadece sessizlik değil, eksik davranış olarak görülür. Bu nedenle deyim, pasif kalmanın ve gerektiği anda söz almamanın toplumsal olarak nasıl algılandığını çok iyi yansıtır.
Örnek Cümleler
- Mesele seni de ilgilendiriyor, niye ağzını kiraya veriyorsun?
- Toplantıda herkes konuştu, o yine ağzını kiraya verdi.
- Haksızlık karşısında ağzını kiraya verenlerden olmadı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Kişinin doğrudan kendisini ilgilendiren konuda bile konuşmamasını, söz alma sorumluluğundan kaçınmasını eleştirir. Bu deyimde suskunluk yalnızca genel bir sessizlik değildir; kişi aslında konuşabilir, hatta konuşması beklenir, ama buna rağmen geri durur.
Korku da nedenlerden biri olabilir ama deyim daha çok gereksiz, isteksiz veya sorumluluktan kaçan suskunluğu hedef alır.
Çünkü kişi sanki kendi ağzını kullanmıyor, onu başkasına bırakmış ya da kullanım dışı tutuyormuş gibi algılanır.