Anlamı
düşünemez bir duruma gelmek, şaşırmak.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, insanın şaşkınlık, korku ya da beklenmedik bir olay karşısında düşünemez hâle gelmesini anlatır. Günlük dilde özellikle ani ve sarsıcı durumlar için kullanılır. Kişi karşılaştığı olayın ağırlığı yüzünden normal akıl yürütme düzenini kısa süreliğine kaybeder; ne söyleyeceğini, ne yapacağını bilemez. Buradaki vurgu sıradan şaşırmakta değil, zihinsel işleyişin adeta donup kalmasındadır. Bu nedenle deyim çok daha yoğun bir tepkiyi gösterir. Bazen kötü bir haber, bazen inanılmaz bir görüntü, bazen de korkutucu bir gelişme insanın aklını durdurabilir. Söylendiğinde, olayın kişi üzerinde bıraktığı sarsıcı etki açıkça hissedilir. Deyim aynı zamanda duygunun büyüklüğünü de işaret eder; çünkü insan ancak çok güçlü bir durum karşısında böyle tarif edilir. Kısa ama etkisi yüksek bir şaşkınlık anlatımıdır.
Örnek Cümleler
- O kadar zorlandı ki sonunda aklı durdu.
- Komşunun oğlu yine aklı durmuş, mahalle çalkalandı.
- Gördüğü manzara karşısında aklı durmuş gibi kaldı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Ani şaşkınlık, korku veya sarsıcı bir olay karşısında düşünemez hâle gelme tepkisini anlatır. Bu nedenle deyim çok daha yoğun bir tepkiyi gösterir.
Aklı karışmak daha çok bocalama ve karar verememe hâlidir; aklı durmak ise daha ani ve yoğun bir şaşkınlıkla düşüncenin donmasını anlatır.
Korkutucu, sarsıcı, inanılmaz veya çok beklenmedik olaylarda daha güçlü duyulur. Günlük dilde özellikle ani ve sarsıcı durumlar için kullanılır.