Anlamı
1) hatırlamak, anımsamak:
'Kız kaybolduktan sonra aklına geldi babası olduğu.' -A. Ümit. 2) bir şeyi yapmayı düşünmek, tasarlamak:
'Bu düşünce aklına gelince delikanlı hemen söze başladı.' -N. Hikmet.
Detaylı Açıklama
Aklına gelmek deyimi, bağlama göre hem hatırlamak hem de bir şeyi yapmayı düşünmek, tasarlamak anlamında kullanılır. Bu çift yönlü yapı, zihnin hem geçmişe dönük hem geleceğe dönük hareketini gösterir. İnsan bazen unuttuğu bir şeyi yeniden hatırlar; bazen de henüz yapmadığı ama yapmayı düşündüğü bir plan zihnine düşer. Deyim bu iki süreci de çok doğal biçimde karşılar. Günlük dilde son derece yaygındır ve hemen her bağlamda kullanılabilir. Bir işin akla gelmesi bazen tesadüfi bir hatırlama, bazen anı bir fikir, bazen de bir niyetin oluşması anlamına gelir. Bu yüzden ifade, belleğin ve düşüncenin geçiş anlarını yakalar. Zihnin boş durmadığını, sürekli geçmiş ile gelecek arasında çalıştığını gösteren sade ama çok kullanışlı bir deyimdir. Hatırlama ile tasarlama arasındaki sınırı bağlam üzerinden kurduğu için, Türkçedeki esnek zihinsel ifadelerden biri olarak öne çıkar.
Örnek Cümleler
- Tam o sırada eski bir mesele aklına geldi.
- Eski mahalle aklıma gelince hep hüzünleniyorum.
- Senin adın aklıma geldi, bu iş için tam uygun birisin.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü zihne gelen şey bazen geçmişten bir anı ya da bilgi, bazen de geleceğe dönük bir fikir veya tasarı olabilir.
Bunu bağlam belirler; olay geçmişteki bir şeyi çağırıyorsa hatırlama, henüz yapılmamış bir şeye yöneliyorsa düşünme anlamı öne çıkar.
Çünkü insanın aklına sürekli bir şeyler gelir; bu ifade de o doğal zihinsel akışı çok sade ve esnek biçimde anlatır.