Anlamı
hiçbir biçimde düşünmemek.
Detaylı Açıklama
Aklının ucundan bile geçirmemek deyimi, bir şeyi en küçük ihtimal olarak dahi düşünmemiş olmak anlamında kullanılır. Buradaki 'ucundan bile' vurgusu, ihtimalin zihne neredeyse hiç değmemiş olduğunu gösterir. İnsan bazen bir olayın yaşanabileceğini düşünmez, böyle bir ihtimali aklına asla getirmez; gerçekleştiğinde şaşkınlığı da bu yüzden büyük olur. Deyim, düşünce alanına hiç girmemiş ihtimalleri ifade etmede çok güçlüdür. Günlük hayatta beklenmeyen olaylar, hiç düşünülmemiş teklifler, şaşırtıcı gelişmeler veya hayal bile edilmemiş sonuçlar için sık kullanılır. Söz, beklenti sınırının ne kadar dışında kalındığını gösterir. Düşünmenin yalnız varlık üzerinden değil, yokluk üzerinden de tanımlanabileceğini ortaya koyar; yani insan bir şeyi düşünmemiş olduğu için de derin tepki yaşayabilir. İhtimal dışılığı vurgulayan, çarpıcı ve çok yaygın bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Böyle bir teklifin geleceğini aklımın ucundan bile geçirmemiştim, hazırlıksız yakalandım doğrusu.
- Kimseye zarar vermeyi aklının ucundan bile geçirmez, herkes bunu böyle bilir.
- O evden taşınmayı aklımızın ucundan bile geçirmemiştik, sonra mecbur kaldık işte.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Düşünmemiş olmanın kesinliğini güçlendirir. «Düşünmedim» demek yerine, ihtimalin zihne en uzak noktadan bile değmediği söylenir; böylece söz olabilecek en güçlü olumsuzlamaya dönüşür. Kalıbın uzunluğu da bu vurguya hizmet eder.
Çünkü uç, en dıştaki sınırı gösterir. Bir şey oraya bile uğramamışsa içeriye hiç girmemiş demektir; bile sözcüğü de bu sınırı aşılamaz kılar. İki öge birlikte kalıbı pekiştirir.
Anlamca çok yakındır; ikisi de bir şeyin hiç düşünülmemiş olduğunu bildirir. Kuruluşları ayrılır: aklının köşesinden geçmemekte düşünce öznedir, o ihtimal kişinin aklından geçmez. Burada ise kişi öznedir; o ihtimali aklının ucundan bile geçirmez.