Anlamı
bir kimse alışmadığı, sıkıcı bir duruma kendini kolay kolay uyduramaz, ondan bir an önce kurtulmaya çalışır.
Detaylı Açıklama
Alışmadık götte don durmaz atasözü, bir kişinin alışık olmadığı, yapı ve karakterine uymayan bir duruma kolay kolay uyum sağlayamayacağını anlatır. Bu söz kaba ve halk ağzına yaslanan bir söyleyiş taşısa da anlattığı gözlem oldukça nettir: insan, doğasına, alışkanlığına, yaşam tarzına ve mizacına ters gelen bir düzen içinde uzun süre rahat edemez. Zorla giydirilen yeni rol, yeni statü, yeni yaşam biçimi ya da yeni disiplin, içselleştirilmedikçe kişide eğreti durur. Atasözü bu yüzden hem alışkanlığın gücünü hem de yapmacık değişimlerin zorluğunu anlatır. Günlük hayatta yeni bir ortama uyamayan, yeni bir hayat tarzını taşıyamayan veya kendine yabancı bir davranışı uzun süre sürdüremeyen kişiler için kullanılır. Yalnız eleştiri değil, insan tabiatına dair gerçekçi bir gözlem de taşır. Dışarıdan uygun görünen şeyin, alışkanlık yoksa içeride huzur vermeyeceğini çarpıcı biçimde anlatan sert ama işlevli bir atasözüdür.
Örnek Cümleler
- Köyden gelip apartmanda oturamadı, üç ayda geri döndü; alışmadık götte don durmaz.
- Takım elbiseyle bir hafta dayanabildi, sonra eski kıyafetine döndü; alışmadık götte don durmaz.
- O masaya oturttular ama huzursuzdu, ilk fırsatta bıraktı; alışmadık götte don durmaz.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Kişinin alışık olmadığı bir duruma kolay kolay uyamayacağını anlatır. Yeni düzen üstünde eğreti durur; kişi rahat edemez ve bir an önce kurtulmaya çalışır. Söz bu iki yanı birden söyler.
Halk ağzından geldiği için. Kaba sözcük, uyumsuzluğun ne kadar rahatsız edici olduğunu doğrudan duyurur; söyleyişin sertliği anlatılan huzursuzlukla örtüşür. Bu yüzden söz teklifsiz konuşmada geçer.
Söz böyle bir kesinlik koymaz. Anlattığı şey uyumun kolay olmadığı ve zorla giydirilen düzenin eğreti durduğudur; zamanla alışılabilir ama söz o ilk zorluğa bakar. Kolaylık iddiası reddedilir.