Anlamı
1) bir işi başaramamak, becerememek, üstesinden gelememek: Bu işin altından kolay kolay kalkamaz. 2) mec. kendini savunamamak: Altından kalkamayacağı suçlamalar ileri sürdüler.
Detaylı Açıklama
Altından kalkamamak deyimi, bir işi başaramamak, üstesinden gelememek ya da kendini savunamayacağı kadar ağır bir yük altında kalmak anlamında kullanılır. Buradaki “altında kalmak” imgesi, kişinin yükün ezici ağırlığına karşı yeterli gücü bulamadığını gösterir. Deyim hem fiilî işler hem de soyut sorumluluklar için geçerlidir. Bir proje zor gelebilir, bir suçlama ağır olabilir, bir görev kapasiteyi aşabilir; kişi bu durumda işin altından kalkamaz. Günlük dilde beceri sınırının aşıldığı, yükün fazla geldiği ve çabanın yetmediği durumlarda çok sık kullanılır. Söz yalnız yetersizlik değil, yükün gerçek ağırlığını da anlatır. Kişi isteksiz olduğu için değil, bazen gerçekten kapasitesi yetmediği için başarısız ölür. Bu deyim, imkân ile yük arasındaki dengesizliği görünür kılar. Sorumlulukların doğru ölçülmesi gerektiğini hatırlatan, işlevli ve çok yaygın bir ifadedir.
Örnek Cümleler
- Bu kadar ağır bir işin altından tek başına kalkamaz.
- Bu kadar büyük bir projenin altından kalkamayacağını baştan söylemiştim.
- Bu kadar büyük bir organizasyonun altından kalkamamaktan korktuğunu itiraf etti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Üstlenilen işin, görevin, suçlamanın ya da sorumluluğun kişiye ağır geldiğini ve onun bunu taşıyamadığını gösterir.
Hayır; bazen kişisel yetersizlik, bazen de yükün gerçekten ölçüsüz derecede ağır olması anlatılır. Deyim hem fiilî işler hem de soyut sorumluluklar için geçerlidir.
İş yükü, sınav, borç, görev, sorumluluk, suçlama ve insanın baş etmekte zorlandığı her durum için kullanılır.