Anlamı
bir kimsenin, bir şeyin değerini ancak bu konularda uzmanlığı bulunanlar bilir.
Detaylı Açıklama
Altının kadrini sarraf bilir atasözü, bir kimsenin, emeğin ya da şeyin gerçek değerini ancak o konuda bilgisi, tecrübesi ve incelik anlayışı olan kişilerin doğru biçimde anlayabileceğini anlatır. Sarraf burada yalnız altın işi yapan kişi değil, değer ölçme yetkisi ve uzmanlığı olan kişi tipidir. Herkes altını görebilir; ama onun gerçek kıymetini anlamak uzman bakış ister. Atasözü bu nedenle sanat, insan değeri, emek, işçilik ve karakter gibi birçok alanda mecazi olarak kullanılır. Kıymetli olan her zaman çoğunluk tarafından hemen anlaşılmayabilir. Bazen gerçek değeri ancak ehli olan kişi fark eder. Bu söz, hem değer bilen uzmanı över hem de kıymetin herkesçe anlaşılamayabileceğini söyler. Halk bilgeliğinde “ehil göz” fikri çok önemlidir. Çünkü yanlış göz, altını sıradan metal sanabilir. Türkçede değer bilme, uzmanlık ve incelikli yargı arasındaki ilişkiyi çok net kuran, yaygın ve güçlü atasözlerinden biridir.
Örnek Cümleler
- Onun emeğini herkes değil, işten anlayanlar takdir etti; altının kadrini sarraf bilir.
- Muhtarın ağzından düşmeyen sözlerden biriydi: "altının kadrini sarraf bilir."
- Dayım mektupta "altının kadrini sarraf bilir" diye yazmıştı.
Kökeni ve Hikayesi
Atasözü, altın ve kıymetli maden ticaretinde uzmanlaşmış sarrafların değeri doğru ayırt etme yeteneğinden doğmuştur. Bu mesleki uzmanlık gözlemi zamanla her tür değeri anlayan ehil kişi için genelleştirilmiştir.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Gerçek kıymetin, ancak o alanı bilen ve inceliklerini anlayan kişilerce doğru değerlendirilebileceği fikrini taşır. Atasözü bu nedenle sanat, insan değeri, emek, işçilik ve karakter gibi birçok alanda mecazi olarak kullanılır.
Sarraf, yalnız altın uzmanını değil; değer ölçmeyi bilen, deneyimli ve ehil kişiyi temsil eder. Sarraf burada yalnız altın işi yapan kişi değil, değer ölçme yetkisi ve uzmanlığı olan kişi tipidir.
Sanat, işçilik, insan karakteri, emek, bilgi ve her türlü nitelikli üretim veya değer için uygulanabilir.