Anlamı
1) kötü bir işten kendini kurtarmak; 2) mec. çatışan gruplar arasındaki rekabetten yararlanarak öne çıkmak; 3) sp. yarışta rakiplerinden uzaklaşmak, öne çıkmak.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, karışık, tehlikeli ya da sorumluluk doğurabilecek bir durumdan kendini ustaca kurtarmak anlamında kullanılır. Bazen kötü bir işe bulaşmadan geri çekilmeyi, bazen de ortalık karışmışken dikkat çekmeden avantajlı biçimde öne çıkmayı anlatır. Bu yüzden içinde hem kaçınma hem fırsatçılık ihtimali bulunur. Kişi doğrudan çatışmanın, sorumluluğun ya da suçlamanın içinde kalmaz; uygun anı yakalayıp kendini işin dışına çıkarır. Spor alanında da yarışta rakiplerinden sıyrılıp öne geçmek için kullanılabilir. Günlük dilde çoğu zaman kurnazlık, pratik zekâ ve kendini koruma becerisiyle ilişkilidir. Ancak bağlama göre olumsuz bir çağrışım da taşır; çünkü herkes bedel öderken birinin zararsız çıkması adaletsiz görünebilir. Deyim, kalabalığın içinden ustalıkla kurtulma fikrini canlı biçimde verir.
Örnek Cümleler
- Ortalık karışınca o yine aradan sıyrılmayı başardı.
- Suç ortaklarına kaldı, kendisi aradan sıyrılıp gitti.
- Yarışın son metresinde rakiplerinden aradan sıyrılarak birinci oldu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Karışık, riskli, sorumluluk doğuran veya rekabet içeren bir durumdan ustaca kurtulma ya da öne geçme hâllerinde kullanılır.
Evet, bazen pratik zekâ ve çeviklik anlamı taşır; ancak çoğu bağlamda fırsatçılık ve sorumluluktan kaçma gölgesi vardır.
Asıl hareket duygusu, sıkışmış bir ortamın içinden boşluk bulup çıkmak ve geride kalanlardan ayrışmaktır. Günlük dilde çoğu zaman kurnazlık, pratik zekâ ve kendini koruma becerisiyle ilişkilidir.