Anlamı
1) altı boşalıp desteği kalmayan yapıyı dikmelerle boşlukta tutarak yıkılmaktan kurtarmak; 2) oturmuş veya batmış bir gemiyi yüzdürmek için başka teknelere asarak kaldırmak; 3) mec. bir işi zamanında yapmayıp belirsiz bir zamana bırakmak, savsaklamak.
Detaylı Açıklama
Askıya almak üç anlamda kullanılır. Birincisi yapı işidir: altı boşalıp desteği kalmayan yapıyı dikmelerle boşlukta tutarak yıkılmaktan kurtarmak. İkincisi denizcilikte geçer: oturmuş ya da batmış bir gemiyi yüzdürmek için başka teknelere asarak kaldırmak. Üçüncüsü mecazdır: bir işi zamanında yapmayıp belirsiz bir zamana bırakmak, savsaklamak. İlk iki anlamda kalıp somut bir işi adlandırır ve asma işlemi gerçekten yapılır; birinde yapı yıkılmaktan kurtarılır, ötekinde gemi yüzdürülmek üzere yerinden kaldırılır. Üçüncü anlamda ise iş ortada bırakılır, ne yürütülür ne de kapatılır. Anlamları nesne ayırır: nesne yapı ya da gemiyse ilk ikisi, iş ya da karar ise üçüncüsü söz konusudur. Askıda bırakmak da üçüncü anlama yakındır; o kalıpta da iş sonuca vardırılmadan ortada kalır.
Örnek Cümleler
- Temeli boşalan duvarı dikmelerle askıya alıp yıkılmaktan son anda kurtardılar.
- Karaya oturan tekneyi iki mavnaya bağlayıp sabaha karşı askıya aldılar.
- Ödenek çıkmayınca bütün projeyi askıya aldılar, kimse bir şey diyemedi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Üç anlamı vardır: yapıyı dikmelerle tutup yıkılmaktan kurtarmak, batmış gemiyi teknelere asarak kaldırmak ve bir işi belirsiz bir zamana bırakmak. İlk ikisinde asma gerçekten yapılır, üçüncüsü mecazdır; nesne hangi türdense anlam da odur.
İlk ikisinde gerçek bir asma işi yapılır: yapı askıya alınarak yıkılmaktan kurtarılır, gemi ise teknelere asılarak yüzdürülmek üzere kaldırılır. Üçüncüsünde mecaz vardır; asılan bir şey yoktur, iş ortada bırakılmıştır. Nesneye bakılarak hangisi olduğu anlaşılır.
Sayılmaz. İş ne yürütülür ne de kapatılır, belirsiz bir zamana bırakılır. Ne zaman yeniden ele alınacağı kalıpta bildirilmez. Savsaklama da bu anlamın içindedir, bu yüzden söz yerme bildirir.