Anlamı
iş işten geçtikten sonra önlem almaya kalkışmak.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, zarar gerçekleşip iş işten geçtikten sonra önlem almaya kalkışmanın anlamsızlığını anlatır. At çalınmışsa, artık ahırın kapısını kapatmanın temel kaybı geri getirmesi mümkün değildir. Deyim bu yüzden zamanında tedbir almayanlara yönelik açık bir eleştiridir. İnsan çoğu zaman risk küçükken gevşek davranır, tehlike gerçekleşince işe panikle kuralları sıkılaştırır. Oysa gerçek beceri, felaketten sonra değil, felaket olmadan önce önlem alabilmektir. Halk dili bu düşünceyi çok sade ve akılda kalıcı bir benzetmeyle vermiştir. Deyim özellikle ihmalkârlık, geç kalınmış güvenlik tedbirleri, sonradan gelen kurallar ve boşa düşen pişmanlıklar için kullanılır. Yanı mesele yalnız kapı kapatmak değil, zamanın kaçırılmasıdır. Sonradan gösterilen ciddiyet, çoğu zaman yalnızca zarar yaşandığı için ortaya çıkar. Bu da önceden yapılması gerekenin değerini daha görünür kılar. Tedbirin vakti geçince, çaba kurtarma değil sadece geç kalmış bir tepki olur.
Örnek Cümleler
- O kadar zorlandı ki sonunda at çalındıktan sonra ahırın kapısını kapadı.
- Müdür bu karardan sonra iyice at çalındıktan sonra ahırın kapısını kapadı.
- Bir baktık ki çoktan at çalındıktan sonra ahırın kapısını kapamış.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Gerekli önlemleri zamanında almayıp, zarar meydana geldikten sonra harekete geçme alışkanlığını eleştirir. Deyim özellikle ihmalkârlık, geç kalınmış güvenlik tedbirleri, sonradan gelen kurallar ve boşa düşen pişmanlıklar için kullanılır.
Tedbirin değeri, zarar doğmadan önce alındığında vardır; sonradan alınan önlem çoğu zaman kaybı geri getirmez.
Güvenlik açıkları, ihmal sonucu doğan zararlar, geç kalınmış düzenlemeler ve panikle alınan sonradan önlemler için sık kullanılır.