Anlamı
1) kötü sonları birbirine benzer olan:
'O haspa da aynı yolun yolcusu, elbet birbirlerini kollayacaklar.' -A. İlhan. 2) kaderleri, düşünceleri, davranışları birbirine benzer olan:
'Bu inanç aynı yolun yolcusu olmak niteliğini yitirecek ve siyasal rekabete dönüşecektir.' -M. C. Anday.
Detaylı Açıklama
Aynı yolun yolcusu olmak iki durumu karşılar. Birincisi kötü sonları birbirine benzer olmaktır; ikincisi kaderleri, düşünceleri ya da davranışları birbirine benzer olmaktır. Yolcu sözcüğü kişiyi bir yolun üstüne yerleştirir; henüz varmamıştır, yoldadır. Birinci anlamda söz uyarı ya da yargı gibi kurulur; kişinin sonunun da ötekine benzeyeceği söylenmiş olur. İkinci anlamda yargı yoktur, bir yakınlık bildirilir: iki kişi aynı görüşü taşır, aynı biçimde davranır. Birinci anlamda söz bir sonu, ikincisinde bir benzerliği bildirir. Olmak fiiliyle birlikte de kurulur: aynı yolun yolcusu olmak denir. Kalıp iki tarafı eşitler; hangisinin öne düştüğü söylenmez. Yolun nereye çıktığı ve sonun ne olduğu anlatının devamında belli olur; kalıp bunu kendisi söylemez.
Örnek Cümleler
- İkisi de aynı yolun yolcusu; biri battı, ötekinin de eli kulağında derler.
- Sanatta aynı yolun yolcusu oldukları için birbirlerini yarım sözle anlıyorlar.
- Bu arkadaşlarla aynı yolun yolcusu olursan sonun onlardan farklı olmaz.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Cümledeki tona bakılır. Ortada kötü biten bir hikâye varsa birincisi; huy, görüş ve tutum anılıyorsa ikincisi geçerlidir. Birincisinde bir yargı ve uyarı bulunur; ikincisinde yalnız bir yakınlık bildirilir.
Yolculuğa dayanır: birlikte yola düşen iki kişi sonunda aynı yere varır. Kalıp bu basit gerçeği hayatın gidişine uygular; yan yana yürüyenlerin başına gelecek olan da benzeyecektir. Yolun ne kadar süreceği ise söylenmez.
Çoğu kez kendileri ortada yokken, iki kişi ya da bir topluluk birbirine benzetilirken kurulur. Karşıdakine doğrudan söylendiğinde ise uyarıya döner ve sert kaçar, çünkü kötü bir son ima edilmiş olur.