Deyim

Bacakları Tutmaz Olmak Ne Demek?

Anlamı

yürüyemeyecek duruma gelmek.

Detaylı Açıklama

Bacakları tutmaz olmak, yürüyemeyecek duruma gelmektir. Bacaklar kişiyi taşıyamaz olunca o da ayakta duramaz, adım atamaz. Kişi ayağa kalkmaya çalışır ama dizleri titrer, bedeni ağırlaşır; bir yere tutunmadan yürüyemez. Bu durum aşırı yorgunluktan, uzun ve ağır bir hastalıktan, yaşlılıktan ya da ani bir korku ve heyecandan doğabilir. Olmak fiili bir duruma girişi bildirir: bacaklar önceden tutuyordu, artık tutmaz hâle gelmiştir. Kalıp bu yüzden bir değişimi anlatır; kişi daha önce rahatça yürüyebiliyordu. Bacaklarım tutmuyor biçimi de aynı anlamda duyulur ve durumu o anda yaşayan kişinin ağzından çıkar. Söz bir haber olarak da kurulabilir: dedenin bacakları tutmaz oldu denince onun artık yürüyemediği bildirilir.

Örnek Cümleler

  1. Ameliyattan sonra bir süre bacakları tutmaz oldu, aylarca fizik tedavi gördü.
  2. Kazayı görünce öyle korktu ki bacakları tutmaz oldu, kaldırıma çöktü.
  3. Dedem son kışta iyice yaşlandı, bacakları tutmaz oldu, artık bastonla bile yürüyemiyor.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Bedeni taşımak, ayakta tutmak anlamındadır. Bacaklar tutuyorsa kişi ayakta durabilir, yürüyebilir; tutmaz olunca bu güç ortadan kalkar. Aynı fiil dizleri tutmamak, eli tutmamak gibi söyleyişlerde de kullanılır.

Geçici de olabilir, kalıcı da. Bir koşunun ya da ani bir sarsıntının ardından bacaklar birkaç dakika içinde yeniden toparlanabilir; uzun süre yatakta kalmak ise bu güçsüzlüğü aylarca sürdürebilir. Hangisi olduğu cümlenin gerisinden anlaşılır.

Bacakları kopmakta kişi yorgundur, ama adım atabilir. Bu kalıpta ise adım atma gücü de ortadan kalkmıştır; ölçü yorgunluğun derecesi değil, kişinin artık yürüyememesidir. İkincisi bu yüzden daha ağır bir durumu anlatır.