Anlamı
çok yorulmak, güçsüz, dermansız kalmak:
'Bu şehirde akşama doğru / İçime korku / Ayaklarıma kara su iner' -B. Necatigil.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, insanın çok yorulup bitkin düşmesini, ayakta duracak hâlinin kalmamasını ve bütün gücünün çekildiğini anlatır. “Kara şu inmek” ifadesi, yorgunluğun bedeni ağırlaştırmasını ve bacakların kurşun gibi olmasını çok canlı biçimde hissettirir. Halk dilinde fiziksel bitkinlik çoğu zaman renk ve sıvı benzetmeleriyle anlatılır; burada da kara şu, yorgunluğun içe çöken karanlık ağırlığını simgeler. Deyim özellikle uzun yürüyüş, ağır iş, saatler süren ayakta kalma ya da çok yorucu koşuşturmalar için kullanılır. Sadece hafif yorgunluk değil, insanın adım atmakta zorlanacağı kadar güçten düşmesi söz konusudur. Bu yüzden ifade çok kuvvetlidir ve dinleyenin gözünde hemen bir tablo oluşturur. Yürümek, beklemek, koşturmak ya da korku ile yorgunluğun birleştiği durumlar bu deyimin doğal alanıdır. Ayaklara kara şu indiğinde beden artık dinlenme ister. Halk söyleyişi bu fiziksel çöküşü tek bir kısa cümleyle etkileyici biçimde anlatır.
Örnek Cümleler
- Son olaylardan sonra adam resmen ayaklarına kara şu indi.
- Müdür bu karardan sonra iyice ayaklarına kara şu indi.
- Haberi duyunca herkes ayaklarına kara şu indi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Sıradan bir yorulmadan çok, insanın ayakta zor duracağı kadar yoğun ve çöktürücü bir bitkinliği anlatır.
Uzun yürüyüş, ağır iş, sıra bekleme, yoğun koşturma veya bedenin iyice tükendiği durumlarda sık kullanılır.
Bacaklara çöken ağırlığı, kararmış gibi görünen tükenmişlik hissini ve hareket gücünün azalmasını hissettirir. Ayaklara kara şu indiğinde beden artık dinlenme ister.