Anlamı
dünyanın en büyük zenginliği, beden sağlığından başka bir şey değildir.
Detaylı Açıklama
Bu atasözü, dünyanın en büyük zenginliğinin beden sağlığından başka bir şey olmadığını anlatır. Söz iki kısa parçayı birbirine eşitler: başın sağlığı, dünyanın varlığıdır. Varlık burada mal, mülk, para ve bütün dünya nimetleri demektir. Atasözü bunların hepsinin sağlığın yanında değersiz kaldığını söyler. Hasta birinin zenginliği ona bir şey kazandırmaz; sağlıklı birinin yoksulluğu ise bir çaresizlik değildir. Söz bir hastalıktan kurtulan birine sevinçle, ya da sağlığını ihmal eden birine öğüt olarak söylenebilir. Baş sağlığı, dünya varlığı atasözüyle aynı düşünceyi taşır; yalnız tamlama ekleriyle kurulmuştur. Uyaklı ve dengeli kuruluşu akılda kalmasını kolaylaştırır. Söz açık bir değerler sıralaması yapar ve sağlığı en üst basamağa koyar.
Örnek Cümleler
- Kazadan yara almadan çıktığını görünce annesi sarıldı; başın sağlığı, dünyanın varlığı.
- Borç yüzünden uykusuz kalan oğluna babası sakin olmasını söyledi; başın sağlığı, dünyanın varlığı.
- Emekli öğretmen servetini değil, her sabah yürüyüşe çıkabilmesini şükürle anıyor; başın sağlığı, dünyanın varlığı.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Anlamca aynıdır. Bu biçim tamlama ekleriyle kurulmuştur: başın sağlığı, dünyanın varlığı. Öteki ise ekleri düşürerek daha kısa bir söyleyişe varır. Seçim söyleyenin alışkanlığına ve cümlenin akışına bağlıdır.
Dünyada sahip olunabilecek bütün zenginliği, bütün nimetleri anlatır. Atasözü bunların toplamını sağlıkla bir tutar ve böylece sağlığın değerini en uca taşır. Sağlık bu terazide bütün varlığa denk düşer.
Gece gündüz çalışan, dinlenmeyi ve uykuyu bir zaman kaybı sayan birine söylenebilir. Söz ona kazandığı paranın sağlığını kaybettiğinde bir işe yaramayacağını hatırlatır ve onu kendine dikkat etmeye çağırır.