Anlamı
birdenbire gitmek, aklına koyduğu şeyi yapmak üzere bulunduğu yerden uzaklaşmak, çekip gitmek.
Detaylı Açıklama
Basıp gitmek, birdenbire kalkıp bulunduğu yerden uzaklaşmaktır. Kişi aklına koyduğu bir şeyi yapmak üzere yola çıkar ve kimseye danışmaz. Ayrılık önceden haber verilmez; çevresindekiler durumu ancak kişi gittikten sonra fark eder. Gidilen yer bir başka şehir, yeni bir iş ya da uzak bir memleket olabilir. Söz bir kararlılığı ve bir aceleyi birlikte duyurur. Kalıp geçmiş zamanla bir olayı anlatır, gelecek zamanla bir tehdidi dile getirir: yarın basıp giderim. Kalıp bir evden, bir işten, bir toplantıdan ya da bir şehirden ayrılmayı anlatabilir. Geride kalanlar şaşkın, kırgın ya da öfkeli olabilir. Gidişin ardında bir öfke de olabilir, bir hevesin ya da bir hayalin peşine düşmek de.
Örnek Cümleler
- Babasıyla tartışan genç, gece yarısı valizini toplayıp basıp gitti; bir hafta haber vermedi.
- Yıllardır aynı büroda çalışan adam, bir sabah istifasını masaya koyup köyüne basıp gitti.
- Kalabalık düğünde canı sıkılan Selim, kimseye bir şey demeden basıp gitti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çekip gitmek bir yeri bırakıp ayrılmayı, oradan savuşmayı anlatır. Basıp gitmekte ise gidiş birdenbire olur ve kişinin kafasında belli bir hedef vardır. İki söz bir ayrılığı anlatır ama ikincisinde bir amaç öne çıkar.
Basmak burada ayağını yere basıp yürümeyi, hızla bir yere yönelmeyi çağrıştırır. Söz bu hareketi gitmek fiiliyle birleştirir ve ayrılığın ani, kararlı olduğunu gösterir. Böylece gidiş bir anda gerçekleşir.
Her zaman değil. Anlatıcı gideni haklı bulabilir; bu durumda söz bir cesareti anlatır. Gideni düşüncesiz bulursa söz bir sitem taşır: her şeyi yüzüstü bırakıp basıp gitti. Hangisinin kastedildiği cümlenin gerisinden anlaşılır.