Deyim

Baygınlık Geçirmek Ne Demek?

Anlamı

1) bayılmak; 2) mec. çok heyecanlanmak, telaşlanmak:
'Annem, üç gün sonra, sevinç baygınlıkları geçiren Yahudi'nin avucuna on altın sayıp yalvardı.' -Y. Z. Ortaç. 3) mec. çok sıkılmak.

Detaylı Açıklama

Baygınlık geçirmek üç anlamda kullanılır. Birincisi bayılmaktır; kişi bir süre bilincini yitirir. Bu anlam bir hastalığı, bir sıcak çarpmasını, bir kan kaybını ya da büyük bir korkuyu anlatabilir. İkincisi mecazdır ve çok heyecanlanmayı, telaşlanmayı anlatır. Kişi bir sevinç, bir korku ya da bir haber karşısında kendini kaybedecek gibi olur. Üçüncüsü de mecazdır ve çok sıkılmayı anlatır. Yusuf Ziya Ortaç'ın bir eserinde kalıp, çoğul biçimiyle geçer. İki mecaz anlam abartıyla kurulur; kişi gerçekten bayılmaz. Birinci anlamda ise durum ciddidir ve hemen bir yardım gerektirebilir. Hangi anlamın kastedildiği, olayın bir hastalık mı, bir heyecan mı yoksa bir can sıkıntısı mı olduğundan anlaşılır.

Örnek Cümleler

  1. Temmuz sıcağında otobüs durağında bekleyen yaşlı kadın baygınlık geçirdi, ambulans çağrıldı.
  2. Düğün sabahı gelinlik hâlâ gelmeyince kızın annesi telaştan baygınlık geçiriyordu.
  3. Konferansta konuşmacı iki saat aynı slaytı anlatınca salondakiler baygınlık geçirdi.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Annem, üç gün sonra, sevinç baygınlıkları geçiren Yahudi'nin avucuna on altın sayıp yalvardı cümlesi, ikinci anlamı gösterir. Kişi sevinçten kendinden geçecek kadar heyecanlanmıştır. Çoğul biçim, bu heyecanın arka arkaya yaşandığını anlatır.

Birinci anlamda aynıdır. Baygınlık geçirmek ise olayı bir süreç gibi anlatır; kişi bir süre baygın kalır, sonra kendine gelir. Hastane anlatılarında ve sağlık haberlerinde bu biçim seçilebilir.

Uzun ve sıkıcı bir konuşmayı, bitmeyen bir bekleyişi ya da tekdüze bir işi anlatırken kullanılabilir: toplantı üç saat sürdü, baygınlık geçirdim. Konuşan böylece yaşadığı bıkkınlığı açıkça dile getirir.