Atasözü

Bez Alırsan Mısır’dan (Musul’dan), Kız Alırsan Asilden Ne Demek?

Anlamı

ne alacaksanız cinsini, aslını biliniz, güvenerek alınız.

Detaylı Açıklama

Bu atasözü, ne alacaksanız onun cinsini ve aslını bilmenizi, güvenerek almanızı öğütler. Söz iki örnek verir: bezi Mısır'dan, kızı ise asil bir aileden almak. Atasözünün bez alırsan Musul'dan biçimi de vardır. Mısır ve Musul bezleriyle tanınan yerler olarak anılır. Kız almak, bir kızı gelin olarak eve getirmektir. Atasözü evlilikte ailenin tanınmasını, alışverişte malın kaynağının bilinmesini ister. Öğüt yalnız bu iki alanla sınırlı değildir; alınacak her şey için geçerlidir. Bir at, bir tarla ya da bir ev alırken de cins ve asıl sorulur. Söz aceleyle, bilmeden yapılan seçimlere karşı bir uyarıdır. Söz evlilik hazırlığında, pazarlıkta ve büyük bir alışverişte akla gelir.

Örnek Cümleler

  1. Çeyiz için kumaş alacak kadın, yıllardır tanıdığı tüccarın dükkânına gitti; bez alırsan Mısır'dan, kız alırsan asilden.
  2. Oğluna kız isteyen baba, gelin adayının ailesini üç köy öteye kadar sordurdu; bez alırsan Mısır'dan, kız alırsan asilden.
  3. İkinci el traktör alacak çiftçi, makinenin kimden kime geçtiğini tek tek öğrendi; bez alırsan Musul'dan, kız alırsan asilden.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

Asil, soyu temiz, köklü ve saygın aileden gelen demektir. Gelin adayının kimlerin arasında büyüdüğü bu yüzden önemsenir. Atasözü, aile tanınınca kızın yetiştiği çevrenin de bilineceğini düşünür ve seçimin güvenle yapılmasını bu bilgiye bağlar.

İki atasözü de soylu, köklü kişiyi öne çıkarır. Asil ile taş taşı, asil insanla birlikte bulunmanın her şartta faydalı olduğunu söyler. Bez alırsan Mısır'dan ise alınacak malın da, gelinin de aslını bilmeyi öğütler. Biri arkadaşlığa, öteki seçime bakar.

Bugün söz, alışverişte güvenilir marka ya da satıcı aramak, önemli bir kararı araştırarak vermek biçiminde anlaşılabilir. Evlilikte aile tanıma geleneği sürdüğü yerlerde de hatırlanır. Özü, bilmeden alınan şeyin sonradan pişmanlık getirebileceğidir.