Deyim

Bindiği Dalı Kesmek Ne Demek?

Anlamı

kendisine gerekli ve yararlı olan şeyi farkında olmadan yararsız duruma getirmek, kendi eliyle yok etmek:
'Bindiği dalı kesmek diye bir deyim vardır ya, sanki insanlığın bugünkü bunalımını anlatmak için bulunmuş.' -H. Taner.

Detaylı Açıklama

Bindiği dalı kesmek, kendisine gerekli ve yararlı olan şeyi farkında olmadan yararsız duruma getirmek, kendi eliyle yok etmektir. Kişi geçimini sağlayan işe, kendisini destekleyen bir dosta ya da güvendiği bir kaynağa zarar verir. Farkında olmadan sözü önemlidir; kişi kendi zararına çalıştığını bilmez. Söz bir eleştiri taşır; dışarıdan bakan, kişinin kendi sonunu hazırladığını görür. Kalıp Taner'in bir eserinde, bir dönemin bunalımını anlatmak için anılır. Söz tek bir insanı da, bir şirketi ya da bütün bir toplumu da anlatabilir. Kendine yarayanı yok etmek bir hırstan, bir öfkeden ya da bir dikkatsizlikten doğabilir. Kişi verdiği zararı ancak iş işten geçtikten sonra fark eder.

Örnek Cümleler

  1. Müşterilerine kaba davranan lokanta sahibi kısa sürede bindiği dalı kesti, dükkânı kapandı.
  2. Tek müşterisinin işlerini hep geciktiren küçük firma, siparişler kesilince bindiği dalı kestiğini ancak o zaman anladı.
  3. Ormanı kesip tarlaya çeviren köylüler, birkaç yıl sonra kuruyan derelerle bindikleri dalı kestiklerini anladı.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Dalın üstünde oturan kişi, o dalı keserse kendisi de düşer. Kalıp bu görüntüyle, kişinin kendini taşıyan, ona yarayan şeye zarar vermesini anlatır; zarar sonunda yine ona döner.

Bindiği dalı kesmek diye bir deyim vardır ya, sanki insanlığın bugünkü bunalımını anlatmak için bulunmuş cümlesi, kalıbı bütün insanlığa uygular. Yazar, insanların kendilerine yarayanı kendi elleriyle bozduğunu düşündürür.

Kendi kuyusunu kendi kazmak, kişinin kendine zarar verecek bir davranışta bulunmasını anlatır. Bindiği dalı kesmek ise bu zararın, kişiye yarayan ve onu taşıyan bir şeyin yok edilmesiyle geldiğini vurgular.