Anlamı
bir kez görmekle bir şey iyice anlaşılmaz, öğrenilmez.
Detaylı Açıklama
Bu atasözü, bir kez görmekle bir şeyin iyice anlaşılmadığını, öğrenilmediğini anlatır. Atasözü bir kez görmeyi, o şeyi hiç görmemekle bir tutar. Söz görmeyi ve bilmeyi karşı karşıya koyar; görmek tek başına bilmek sayılmaz. Bir iş, bir yol ya da bir makine tek bir bakışla öğrenilmez. Söz bir işi bir kez seyredip kendini usta sanan birine söylenebilir. Bir yeri bir kez gören ve onu iyi bildiğini düşünen biri için de kurulabilir. Atasözü kısa ve kafiyeli kurulur: görüş ile biliş birbirini çağırır. Söz bir öğreticinin ağzından, öğrenene sabır öğütlemek için de çıkabilir. Yanılan kişi de sonradan kendi aceleciliğini bu atasözüyle kabul edebilir. Atasözü anlamayı ve öğrenmeyi birlikte anar; ikisi de bir kez görmekle tamamlanmaz.
Örnek Cümleler
- Ustasını bir kez kaynak yaparken izleyen çırak kendi denediğinde parçayı yaktı; bir görüş bir kör biliş.
- Şehri bir günlük gezide gördüğü için iyi bildiğini sanan arkadaşım akşam yolumuzu kaybettirdi; bir görüş bir kör biliş.
- İş görüşmesinde yarım saat konuştuğu adayı hemen işe alan patron bir ay sonra yanıldığını anladı; bir görüş bir kör biliş.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Kör burada görmeyen kişiyi, yani o şeyi gözüyle hiç görmemiş olanı anlatır. Tek bakışla yetinen kişi, sözde bu kişiyle yan yana konur. Benzetme görmeyen insanların bilgisi hakkında bir yargı kurmaz; bir kez bakmanın yetersizliğini anlatır.
Görmeyi bilmekle karıştırmayı gösterir. Bir kez izleyen kişi, gördüğünü kendi eliyle de yapabileceğini sanır; atasözüne göre o bilgi eksiktir. Bu eksiklik, kişi işe ilk kez giriştiğinde ortaya çıkabilir.
Söylenir. Bir kişiyi bir kez görüp tanıdığını sanmak da bu atasözünün konusudur. Bir görüşme, bir tanışma ya da bir ilk izlenim, kişiyi iyice bilmeye yetmeyebilir. Atasözü bir tanışıklık üzerine hemen yargıya varan birine de söylenebilir.