Anlamı
küçük çocuğu çok olan kimseler için söylenen bir söz.
Detaylı Açıklama
Biri eşikte biri beşikte, küçük çocuğu çok olan kişiler için söylenen bir sözdür. Kalıp evde birden çok küçük çocuğun bulunduğunu, hepsinin bakıma muhtaç olduğunu anlatır. Söz bir annenin ya da bir babanın omzundaki yükü, evin kalabalığını ve telaşını yansıtır. Çocuklar arasındaki yaş farkı çok az olabilir; biri büyümeden öteki doğmuştur. Eşik ile beşik sözcükleri ses bakımından birbirine uyar ve söz kolay akılda kalır. Kalıp bir yüklem gibi de kurulur: evde biri eşikte biri beşikte. Sözün konusu ana baba olsa da kalıp çocukları anar. Konuşan bir aileyi tanıtırken, bir geçim sıkıntısını anlatırken ya da bir anneye yardım teklif ederken bu sözü kurabilir.
Örnek Cümleler
- Üç çocuğu art arda doğan genç anne, biri eşikte biri beşikte, gece uykusuna hasret kaldı.
- Komşumuzun evi biri eşikte biri beşikte dört küçük çocukla şenleniyordu.
- Biri eşikte biri beşikte dört çocuğa bakan babam, ek iş bulmak için gece vardiyasına da başladı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Eşik, kapının alt kısmıdır; yürümeye yeni başlayan bir çocuk orada oynar ya da oturur. Beşik ise bebeğin yattığı yerdir. Kalıp bu iki yerle yaşları birbirine yakın, ikisi de küçük olan çocukları gösterir.
Gelin eşikte, oğlan beşikte, bir eve gelin gelir gelmez bebek hazırlıklarına başlanması gerektiğini söyleyen bir atasözüdür. Biri eşikte biri beşikte ise çocukları küçük ve çok olan bir aileyi anlatır. İkisi de eşik ile beşiği yan yana anar; biri bir öğüdü, öteki bir durumu dile getirir.
İkisini de taşıyabilir. Küçük çocukların bakımı yorucudur; konuşan bu yükten yakınabilir. Ama kalabalık bir evin neşesini, büyüyen bir ailenin sevincini anlatırken de bu söz kurulabilir; ton bağlama göre değişir.