Anlamı
çocuğu kucağına almadan, beşikte yatarken sev; kocana karşı olan sevgini de başkalarının yanında değil, döşekte göster.
Detaylı Açıklama
Bu atasözü, sevginin de yerinin ve zamanının olduğunu anlatır. Çocuğu beşikteyken, yani uygun ve sakin anda sev; eşe olan sevgiyi de başkalarının önünde değil, mahremiyet içinde göster. Atasözünün gücü, duyguyu bastırmayı değil, onu yerli yerinde yaşamayı öğütlemesinden gelir. Bu yönüyle hem aile terbiyesi hem toplumsal görgü kuralı taşır. Sevgi her yerde aynı biçimde gösterilmez. Söz, özel ile ortak alan arasındaki sınırı hatırlatır. Böylece duygu ile ölçü arasında bir denge kurar. Halk bilgeliği burada sevgiyi küçümsemez; aksine onu daha anlamlı ve saygılı biçimde yaşamanın yolunu tarif eder. Atasözünün inceliği, sevgiyi azaltmayı değil, onu doğru yerde derinleştirmeyi öğütlemesidir. Böylece sevgi hem korunur hem de görgüyle birleşir.
Örnek Cümleler
- Ninesi geline sık sık 'çocuk seversen beşikte, koca seversen döşekte' diye öğüt verirdi.
- Sevginin de adabı vardır; çocuk seversen beşikte, koca seversen döşekte derler.
- Mahalle büyükleri, gösterişten uzak aile terbiyesini anlatırken 'çocuk seversen beşikte, koca seversen döşekte' sözünü örnek verirdi.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır. Sevgiye değil, sevginin uygun yer ve zamanda gösterilmesi gerektiğine vurgu yapar. Bu atasözü, sevginin de yerinin ve zamanının olduğunu anlatır.
Çünkü özel olanla ortak alanda gösterilen arasındaki sınırı belirler. Ölçü ve mahremiyet duygusu taşır. Bu yönüyle hem aile terbiyesi hem toplumsal görgü kuralı taşır.
Duygunun samimi olması kadar, bulunduğu ortama uygun ifade edilmesi gerektiği düşüncesiyle uyarlanabilir. Çocuğu beşikteyken, yani uygun ve sakin anda sev; eşe olan sevgiyi de başkalarının önünde değil, mahremiyet içinde göster.