Atasözü

Boşboğazı Ateşe Atmışlar, Odunum Yaş (az) Demiş Ne Demek?

Anlamı

çenesi düşükler umulmadık anlarda densizce konuşabilirler.

Detaylı Açıklama

Bu atasözü, çenesi düşüklerin umulmadık anlarda densizce konuşabileceğini anlatır. Atasözünün odunum az demiş biçimi de vardır. Sahne abartılıdır: boşboğaz kişi ateşe atılırken bile susmaz, yanacağı odunun yaş olduğundan yakınır. Söz, durumun ağırlığına hiç uymayan bir lafı yerinde olmayan bir anda söyleyen biri için kullanılır. Bir cenaze evinde, bir hastane koridorunda, gergin bir pazarlıkta ya da ciddi bir toplantıda ağızdan kaçan söz bu atasözünü hatırlatır. Atasözü kişinin kötü niyetinden değil, kendini tutamamasından söz eder. Boşboğaz, ağzına geleni düşünmeden söyleyen kişidir. Söz yalnız gevezeyi değil, ortamın havasını okuyamayan kişiyi de anlatır. Dinleyenler böyle bir lafa kimi zaman gülüp geçer, kimi zaman kırılır. Ateş ve odun görüntüsü, ölüm kalım anında bile susmayan bir dili gözler önüne koyar.

Örnek Cümleler

  1. Cenaze evinde herkes susarken geveze komşu, evin şimdi kaç para edeceğini sordu; boşboğazı ateşe atmışlar, odunum yaş demiş.
  2. Ameliyathane kapısında bekleyen aileye dayı, hastanenin yemeklerinin ne kadar kötü olduğunu anlatmaya başladı; boşboğazı ateşe atmışlar, odunum yaş demiş.
  3. Müdür işten çıkarmaları açıklarken arka sıradaki çalışan, yemekhanedeki çayın soğuk olduğunu söyledi; boşboğazı ateşe atmışlar, odunum yaş demiş.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

Ateşe atılan biri için asıl dert yanmaktır; odunun yaş ya da az olması önemsiz bir ayrıntıdır. Boşboğazın bu ayrıntıyla uğraşması, durumun ağırlığını kavramadan konuşmasını gösterir. Abartı, yersiz sözü gülünç bir sahneye çevirir.

Ağzını tutmak, boşboğazlık etmemek, gereksiz ya da kötü söz söylememektir. Atasözündeki kişi bunun tam tersini yapar: en ağır anda bile ağzını tutamaz, susması gereken yerde konuşur. Deyim bir erdemi, atasözü o erdemin yokluğunu anlatır.

Denli densiz söz söylemek, uygunsuz ve saygısız sözler söylemektir; sözün kendisine bakar. Atasözü ise sözün zamanına bakar: söylenen şey kendi başına zararsız olabilir, ama yanlış bir anda söylenmiştir.