Atasözü

Çay Kuşu, Çay Taşı ile Vurulur Ne Demek?

Anlamı

her iş, ancak ve ancak o iş için gerekli araçla yapılabilir.

Detaylı Açıklama

Çay kuşu, çay taşı ile vurulur, her işin ancak o iş için gerekli araçla yapılabileceğini anlatan bir atasözüdür. Söz bir av görüntüsü kurar: çay kenarında yaşayan kuş, yine çay kenarındaki taşla vurulur. Atasözü bu görüntüyü bütün işlere genişletir: her işin kendine uygun bir aracı vardır. Bir marangozun rendesi, bir terzinin makası, bir aşçının bıçağı, bir kuyumcunun ince çekici kendi işinin aracıdır. Kuş ile taşın aynı yerden gelmesi, aracın işin kendi ortamında bulunabileceğini de düşündürür. Ancak ve ancak sözü atasözünün kesinliğini duyurur: araç uygun değilse iş yapılamaz. Atasözü aracın ne olduğunu söylemez; her işte uygun aracın ayrı olduğunu bildirir. Söz bir hazırlık sırasında, bir başarısızlığın ardından ya da bir iş bölümünde akla getirilebilir.

Örnek Cümleler

  1. Kilimin ince desenini kaba bir iğneyle işleyemeyen çırak, ince iğneyi alınca işi bitirdi; çay kuşu, çay taşı ile vurulur.
  2. Çay kuşu, çay taşı ile vurulur; mutfak bıçağıyla kapının kilidini açmaya uğraşan kiracı, sonunda çilingir çağırdı.
  3. Çay kuşu, çay taşı ile vurulur; eski bilgisayarda bir türlü kurgulanamayan film, kiralanan güçlü makinede iki günde bitti.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

Bu atasözü, eksik aletle sağlıklı iş yapılamayacağını söyler. Çay kuşu, çay taşı ile vurulur ise her işin kendine uygun araçla yapılabileceğini anlatır. Biri aracın eksikliğine, öteki aracın işe uygunluğuna bakar; ikisi de aracın önemini dile getirir.

Alet işler el öğünür atasözüne göre ustalık tek başına yetmez; iyi bir iş için uygun araç da gerekir. Çay kuşu, çay taşı ile vurulur da aracı işin olmazsa olmazı sayar. İki atasözü aracın ustalık kadar önemli olduğunu birlikte anlatır.

Çelişmez. Her yiğidin bir yoğurt yiyişi vardır, işi yapan kişinin yöntemine bakar; herkes işi kendi biçimiyle yapabilir. Yöntem kişiden kişiye değişebilir, ama işin gerektirdiği araç yine de bulunmalıdır. İki söz birlikte okunduğunda iş için hem bir yol hem de bir alet gerektiği anlaşılır.