Anlamı
bir iş çözümlenemeyecek, içinden çıkılmayacak bir duruma düşmek:
'Kıbrıs sorunu, şu ya da bu siyasal oyunla, yeniden çıkmaza girecektir.' -T. Halman.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, bir işin çözülmesi zor, ilerlemesi güç ve içinden çıkılması neredeyse imkânsız bir hâl almasını anlatır. Çıkmaz, önünde yol kalmayan yerdir; bu yüzden deyim hem yönsüzlük hem tıkanıklık hissi verir. İnsan, kurum ya da süreç bir noktadan sonra ilerleyemez olduğunda kullanılır. Deyimin gücü, ilerlemenin kesildiği andaki sıkışmayı duyurmasından gelir. Sorun yalnız zorlaşmamış, yol vermeyen bir yapıya dönüşmüştür. Bu yüzden söz hem düşünsel hem pratik engelleri kapsar. Müzakere masasında, borç ilişkisinde, ev içi sorunlarda ya da bürokratik işlemlerde aynı derecede doğal durabilir. Kişi daha önce yürüyen yolların birer birer kapandığını hisseder. Deyimin ruhunda, yalnız yavaşlama değil, çıkışsızlığa yaklaşan bir daralma vardır.
Örnek Cümleler
- Annem telefonda "çıkmaza girmek" diye yakındı.
- Arkadaşları bu durumu "çıkmaza girmek" diye tarif etti.
- Komşular bu duruma "çıkmaza girmek" deyip geçti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Sıradan zorlukta ilerleme ihtimali vardır; çıkmazda ise yol neredeyse kapanmış gibidir. Çıkmaz, önünde yol kalmayan yerdir; bu yüzden deyim hem yönsüzlük hem tıkanıklık hissi verir.
Siyaset, müzakere, borç, ilişki ve bürokratik işlemlerde çok sık kullanılır. Bu deyim, bir işin çözülmesi zor, ilerlemesi güç ve içinden çıkılması neredeyse imkânsız bir hâl almasını anlatır.
Çünkü insanın önünde yol kalmadığını düşündüren mekânsal bir benzetmeye dayanır. İnsan, kurum ya da süreç bir noktadan sonra ilerleyemez olduğunda kullanılır.