Anlamı
bir işi, bir durumu çözümlenemez, güç bir duruma getirmek:
'Bu çelişki, kıyafetinin seçimi konusunda onu çıkmaza sokuyordu.' -N. Bezmen.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, bir işi ya da kişiyi çözümsüz, zor ve tıkanmış bir duruma düşürmek anlamına gelir. Burada dikkat çeken nokta, durumun kendiliğinden değil bir etki sonucu zorlaşmasıdır. Yani biri bir işi çıkmaza sokabilir; yanlış karar, kötü plan ya da gereksiz inat süreçleri bu noktaya taşıyabilir. Deyim bu yüzden sorumluluğu görünür kılar. Sadece sonuç değil, sonucu doğuran müdahale de önemlidir. Yol varken onu kapatan hamleler için çok yerinde bir ifadedir. Bir mesele kendi akışıyla zorlaşabilir; ama bu deyimde çoğu zaman bir kişinin ya da kararın payı açıkça sezilir. O yüzden suçsuz bir sıkışmadan değil, yaratılmış bir dar boğazdan söz edilir. Kullanıldığı yerde eleştiri çoğunlukla kişiye ya da yönetime yönelir.
Örnek Cümleler
- İş arkadaşı olan biteni "çıkmaza sokmak" sözleriyle özetledi.
- Annem telefonda "çıkmaza sokmak" diye yakındı.
- Esnaf bu duruma çoktan "çıkmaza sokmak" demeye başlamıştı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü burada sorun yalnız oluşmaz; bir karar, davranış ya da müdahale tarafından yaratılır. Deyim bu yüzden sorumluluğu görünür kılar.
Yanlış planlama, gereksiz sertlik, çelişkili talepler ve kötü zamanlama bu duruma yol açabilir. Bu deyim, bir işi ya da kişiyi çözümsüz, zor ve tıkanmış bir duruma düşürmek anlamına gelir.
Çıkmaza girmek sonucu anlatır, çıkmaza sokmak ise o sonucu doğuran etkiyi vurgular. Yani biri bir işi çıkmaza sokabilir; yanlış karar, kötü plan ya da gereksiz inat süreçleri bu noktaya taşıyabilir.