Anlamı
gücünün üstündeki işleri başarmaya kalkışmak.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, daha yeterli güç, deneyim ya da yetkinlik kazanmadan büyük işlere kalkışmak anlamında kullanılır. Kişi henüz hazır değildir ama kendini olduğundan büyük görerek zor bir işe girişir. Bu yüzden sözde uyarı ve alay bir arada bulunur. Yeterince olgunlaşmadan iddialı davranmak, sınırını bilmeden büyük rol üstlenmek ya da tecrübesizken ağır işlere talip olmak için çok uygundur. Deyimin gücü, gelişim aşamasını ve aşırı özgüveni tek cümlede çarpıcı biçimde göstermesinden gelir. Sonuçta kişi kendi ölçüsünü aşmıştır. Bu yüzden söz, yalnız hatayı değil, hazırlıksız cesaretin tehlikesini de anlatır. Haddini bilme öğüdü taşır. Erken büyüklük taslamayı eleştirir. Açıkça. Zamansızdır. Acelecidir. Hazırsızdır. Ölçüsüzdür. Erkensidir. Toycadır.
Örnek Cümleler
- Patronun dediklerini duyunca cin olmadan şeytan çarptı.
- Komşunun oğlu yine cin olmadan şeytan çarpmış, mahalle çalkalandı.
- Sahaya ilk kez çıkıp herkese akıl vermeye başladı; resmen cin olmadan şeytan çarpmış.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hem tecrübesizlik hem de ölçüsüz özgüven eleştirisi birleşir. Kişi hazır olmadan büyük işlere girişmektedir. Bu deyim, daha yeterli güç, deneyim ya da yetkinlik kazanmadan büyük işlere kalkışmak anlamında kullanılır.
Çünkü eksikliği doğrudan söylemek yerine abartılı bir deyimle görünür kılar. Bu da söze iğneleyici bir tat verir.
Çıraklar, acemiler, deneyimsiz yöneticiler ve bir anda kendini çok büyük gören kişiler için daha sık söylenir.