Deyim

Çırak Almak Ne Demek?

Anlamı

yanında çırak çalıştırmak.

Detaylı Açıklama

Çırak almak, yanında çırak çalıştırmaktır. Çırak, bir zanaatı ustasının yanında çalışarak öğrenen kişidir. Çırak alan kişi bir marangoz, bir berber, bir terzi ya da bir demirci olabilir. Alınan çırak bir çocuk, bir genç ya da mesleğe yeni başlayan biri olabilir. Kalıp yalnız birini yanında çalıştırmayı anlatır; öğretimin nasıl yürüdüğünü ayrıca söylemez. Söz bir dükkânın büyümesini, bir ustanın yükünün artmasını ya da bir mesleğin yaşatılmasını anlatırken geçebilir: iş çoğalınca iki çırak aldı. Kaç çırak alındığı, çırağın kimin yanına girdiği cümlede söylenebilir. Olumsuz biçimi bir dükkânın daraldığını sezdirebilir: bu yıl çırak almadı. Kalıp bir esnafın hayat öyküsünde, bir çarşının anlatıldığı yazıda ya da bir meslek söyleşisinde yer alabilir.

Örnek Cümleler

  1. Siparişleri yetiştiremeyen marangoz, yaz başında mahalleden on beş yaşında bir çırak aldı.
  2. Emekliliği yaklaşan kunduracı, mesleği ölmesin diye yanına iki çırak alıp işi öğretmeye başladı.
  3. Kriz yüzünden siparişleri azalan matbaa, bu yıl hiç çırak almadı ve eski kalfasıyla yetindi.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

İki kalıp aynı ilişkinin iki ucunu anlatır. Çırak veren, bir çocuğu ya da genci bir ustanın dükkânına gönderen kişidir; çırak alan ise onu yanında çalıştıran ustadır. Bir aile oğlunu terziye çırak verdiğinde terzi de onu çırak almış olur.

Yanına almak, birini yanında çalıştırmayı da, geçimini sağlamak için yanında bulundurmayı da anlatır; çalıştırılan kişi herhangi bir işçi olabilir. Çırak almakta ise yanındaki kişi işi öğrenmek için oradadır. Birinde bir çalışma düzeni, ötekinde bir usta ile çırağı arasındaki ilişki söz konusudur.

Bu atasözü, kişinin işin inceliklerini bir bilenden öğrendiğinde o işi daha çabuk ve kolay yapabileceğini söyler. Yanına çırak alan bir usta, böyle bir öğrenmeye yer açmış olur. Atasözü öğrenenin kazancını, deyim ise dükkândaki çalışma düzenini anlatır.