Atasözü

Çocuğa İş Buyuran, Ardınca Kendi Gider Ne Demek?

Anlamı

çocuk kendisine ısmarlanan işi yapamayacağından işi buyuran kimsenin onun arkasından gitmesi gerekir.

Detaylı Açıklama

Çocuğa iş buyuran, ardınca kendi gider atasözü, işi bir çocuğa ısmarlayan kişinin sonunda onun arkasından kendisinin gitmek zorunda kalacağını söyler; çünkü çocuk ısmarlanan işi yapamaz. Söz bir gözlem gibi kurulur: çocuğa iş veren, sonunda işin peşine kendisi düşer. Çocuk işi unutabilir, eksik ya da yanlış yapabilir, yolda başka bir şeye dalabilir. Atasözü bu yüzden çocuğa iş vermenin işi bitirmek anlamına gelmediğini hatırlatır. Bir aile içinde, bir dükkânda ya da bir okulda söylenebilir. İşi buyuran kişi gülerek de, sıkılarak da bu sözü anabilir. Atasözünün öznesi işi buyuran kişidir; gidecek olan da odur. Söz çocuğun yaşına ve işin ağırlığına bakmadan genel bir yargı kurar. Bir işi çocuğa vermeden önce hatırlatılabilir de.

Örnek Cümleler

  1. Kardeşini komşudan anahtarı almaya yollayan Selin, çocuk bir saat dönmeyince anahtarı almaya kendisi gitti; çocuğa iş buyuran, ardınca kendi gider.
  2. Bahçedeki fideleri torununa sulatan dede, akşam kuruyan fideleri görüp hortumu eline aldı; çocuğa iş buyuran, ardınca kendi gider.
  3. Öğretmenine not götürmesi için oğluna zarf veren veli, ertesi gün zarfı çantanın dibinde bulunca okula kendisi gitti; çocuğa iş buyuran, ardınca kendi gider.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

Atasözü çocuğu kınamaz; onun ısmarlanan işi yapamayacağını bir gerçek gibi kabul eder. Yükü işi buyurana bırakır: o kişi çocuğun arkasından gitmek zorunda kalacaktır. Kınanan bir şey varsa, işi çocuğa bırakıp rahat oturmaktır.

Anlamları aynıdır. Çocuğu işe sal sözü buyruk kipiyle kurulur ve dinleyene yönelir. Çocuğa iş buyuran sözü ise üçüncü kişiden söz eder; işi buyuranın sonunda ne yaptığını bir olgu gibi bildirir.

Peşine düşmek, birinin arkasından gitmek, onu izlemektir. Atasözündeki ardınca gitmek de böyle bir izlemeyi anlatır. Deyim yalnız arkadan gitmeyi anlatır; atasözü ise bu gidişi, iş bir çocuğa ısmarlandığında beklenen bir sonuç olarak görür.