Deyim

Dağ (dağlar) gibi (kadar) Ne Demek?

Anlamı

1) çok büyük, çok iri, çok güçlü:
'Bizim de kalbimizi kımıldatır yerinden / Toprağa diz vuruşu dağ gibi bir zeybeğin' -F. N. Çamlıbel. 2) pek çok:
'Önüne bırakılmış dosyalar dağ gibiydi.' -A. Kulin.

Detaylı Açıklama

Dağ gibi, dağlar gibi ya da dağ kadar biçimleriyle kullanılan bu söz iki anlam taşır. Birincisi çok büyük, çok iri, çok güçlü demektir: bir insanın, bir hayvanın, bir yapının ya da bir dalganın büyüklüğü bu sözle anlatılır. İkinci anlamı pek çoktur: borçlar, işler, eşyalar ya da kâğıtlar dağ gibi olabilir. Söz sıfat gibi adın önünde durabilir: dağ gibi bir adam. Yüklem olarak da kurulabilir: bulaşıklar dağ gibiydi. Birinci anlamda söz bir övgü taşıyabilir; güçlü bir kişi böyle anılabilir. İkinci anlamda konuşanın yorgunluğu ya da yakınması duyulabilir. Dağ kadar biçimi bir ölçü bildirir: dağ kadar borç. Nitelenen söz anlamı belirler; bir adam için büyüklük ve güç, bir yığın için çokluk anlaşılır.

Örnek Cümleler

  1. Kapıyı açan, iki metre boyunda dağ gibi bir adamdı; içeri girerken başını eğmek zorunda kaldı.
  2. Fırtınada dağ gibi dalgalar balıkçı teknesinin güvertesini yalayıp geçti, tayfalar direklere sarıldı.
  3. Babasından kalan küçük dükkânla birlikte oğluna dağ kadar borç da kaldı, üç yıl boyunca bankaya ödedi.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Dizede söz birinci anlamdadır: toprağa diz vuran zeybek dağ gibidir, yani iri ve güçlüdür. Çamlıbel bu güçlü görüntünün kalbi yerinden kımıldattığını söyler. Söz burada bir insanın iriliğini ve gücünü anlatır.

Kulin'in cümlesinde önüne bırakılmış dosyalar dağ gibidir. Söz burada ikinci anlamıyla sayının fazlalığını anlatır; dosyaların her biri büyük değildir, ama hepsi bir arada bir yığın oluşturur. Cümle, masanın üstünde yükselen bir kâğıt yığınını göz önüne getirir.

Kale gibi, çok büyük ve sağlam bir yapıyı ya da kendisine güvenilen güçlü bir kişiyi niteler. Dağ gibi de birinci anlamında büyüklüğü ve gücü anlatır. Kale gibi buna sağlamlığı ve güveni ekler; dağ gibi ise çokluk anlamını da taşır.