Deyim

Dağarcığına Atmak Ne Demek?

Anlamı

bir bilgiyi eski bilgilerine katmak, zihnine yerleştirmek.

Detaylı Açıklama

Dağarcığına atmak, bir bilgiyi eski bilgilerine katmak, zihnine yerleştirmektir. Kalıpta öğrenilen şey bir yana bırakılmaz, kişinin bildikleri arasına girer. Bilgi bir okuma, bir sohbet, bir ders, bir yolculuk ya da bir yanlışlık sonucunda edinilmiş olabilir. Öğrenilen şey bir sözcük, bir yöntem, bir tarih, bir yemek tarifi ya da bir insan hakkında bir izlenim olabilir. Kalıp bilginin büyük ya da küçük olmasına bakmaz; zihne yerleşmesini anlatır. Konuşan bunu kendi için de söyleyebilir: bunu da dağarcığıma attım. İyelik eki bilginin kimin zihnine girdiğini gösterir: dağarcığıma, dağarcığına. Söz bir öğrencinin, bir zanaatkârın ya da meraklı bir okurun öğrenme anlarını anlatırken kullanılabilir. Kalıp öğrenmeyi bir birikim gibi gösterir; her yeni bilgi eskilerin yanına eklenir.

Örnek Cümleler

  1. Gezi boyunca rehberden duyduğu her eski sözcüğü defterine yazan Nihat, onları bir bir dağarcığına attı.
  2. Ustasının tahtanın ölçüsünü alırken cetveli kenara nasıl yerleştirdiğini izleyen çırak, bu küçük inceliği de dağarcığına attı.
  3. Yeni komşusunun çocuklarının adlarını bir kez duyup dağarcığına atan Leyla, ertesi gün hepsine adlarıyla seslendi.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Dağarcık, deriden yapılmış bir torbadır; içine azık ve ufak tefek eşya konur. Kalıpta bu torba zihnin yerini alır: bilgi torbaya atılan bir şey gibi saklanır. Sözcük mecaz olarak bir kimsenin bildiklerinin tamamını da anlatır.

Kulağına küpe olmak, başa gelen bir durumdan alınan dersi unutmamaktır. Dağarcığına atmak ise her türlü bilgiyi eski bilgilerine katmaktır; bilginin bir dersten gelmesi gerekmez. Biri bir yaşantının bıraktığı derse, öteki bilgi birikimine bakar.

Bu atasözü, insanın her şeyi bilmemesinin kusur olmadığını, ama bilmediği işi sorup öğrenmeden yapmaya kalkışmasının kusur olduğunu söyler. Dağarcığına atmak da öğrenilen bir bilginin zihne yerleştirilmesidir. Atasözü öğrenmeyi öğütler, deyim öğrenilenin saklanmasını anlatır.