Deyim

Darda Bulunmak Ne Demek?

Anlamı

bir şeyin sıkıntısını çekmek:
'En darda bulunduğu zamanlarda bile ihtiyacı olanlar ondan bir şey isteyebilirlerdi.' -İ. A. Gövsa.

Detaylı Açıklama

Darda bulunmak, bir şeyin sıkıntısını çekmektir. Dar sözü burada darlık, sıkışıklık anlamındadır; kişi bir eksiklik yüzünden zor bir durumdadır. Eksik olan para olabilir, iş olabilir, bir ilaç, bir barınak ya da yiyecek olabilir. Kalıp sıkıntının nereden geldiğini kendisi söylemez; cümle bunu ekler: parasızlıktan, işsizlikten darda bulunmak. Durum birkaç günlük de olabilir, yıllarca da sürebilir. Sıkıntının derecesi de bildirilebilir: en darda bulunduğu zamanlarda. Darda bulunan biri borç isteyebilir, harcamalarını kısabilir ya da elindekiyle yetinmeye çalışabilir. Söz bir aile bütçesi, bir esnafın kötü günleri, bir göçmenin ilk yılları ya da bir öğrencinin ay sonu anlatılırken geçebilir. Konuşan kendi hâlini de anlatabilir: o yıl biz de darda bulunuyorduk.

Örnek Cümleler

  1. Fabrikası kapanan Hasan Bey o kış darda bulunuyordu; çocuklarının okul taksitlerini bile erteletmek zorunda kaldı.
  2. Depremden sonra çadırda kalan aile, ilk haftalarda battaniye ve ilaç bakımından darda bulundu.
  3. Ay sonunu getiremeyen öğrenci, darda bulunduğu günlerde kantinde yalnız bir simit alıp yetiniyordu.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Tanıkta sözü edilen kişi, en darda bulunduğu zamanlarda bile ihtiyacı olanların kendisinden bir şey istemesine açıktır. Cümle sıkıntı çeken birinin yine de başkalarına el uzatabildiğini gösterir. En sözü sıkıntının en ağır olduğu dönemi işaret eder.

Dara düşmek sıkıntıya girmektir; kişinin zor duruma geçtiği anı anlatır. Darda bulunmak ise sıkıntının içinde olmayı, o hâlin sürdüğünü bildirir. Biri girişi, öteki içinde bulunuşu anlatır; ikisi aynı kişi için art arda kurulabilir.

Bu atasözü, gerçek dostun üzüntülü, sıkıntılı günlerde insanı yalnız bırakmadığını söyler. Darda bulunan biri de kimin yanında durduğunu böyle günlerde görür. Deyim sıkıntılı hâli adlandırır, atasözü o hâlde dostluğun ortaya çıktığını anlatır.