Atasözü

Dert Gitmez, Değişir Ne Demek?

Anlamı

insan bir dertten kurtulduğunda onun yerine başka bir dert geleceğini iyi bilmelidir.

Detaylı Açıklama

Dert gitmez, değişir atasözüne göre insan, kurtulduğu derdin yerine bir başkasının geleceğini bilmelidir. Söz iki kısa yargıdan oluşur. İlki derdin gittiği düşüncesini reddeder, ikincisi olanı adlandırır: dert yalnız kılık değiştirir. Atasözüne göre bir derdin bitmesi, derdin sona ermesi anlamına gelmez; yerine yenisi gelir. Değişen derdin türüdür: bugün bir geçim sıkıntısı varsa yarın bir sağlık kaygısı, öbür gün bir aile sorunu belirebilir. Söz, bir sıkıntıdan kurtulduğuna sevinen birine uyarı olarak söylenebilir. Dertten derde geçen biri kendi hâlini özetlerken de bu söze başvurabilir. Atasözü belirli bir kişiyi değil, genel bir durumu anlatır; yargı herkes için kurulmuştur. Tanımdaki bilmelidir sözü, sözün dinleyenden bu gerçeği akılda tutmasını istediğini gösterir.

Örnek Cümleler

  1. Taşınınca gürültülü komşudan kurtulduk ama yeni evin rutubeti bu kez çocukları hasta etti; dert gitmez, değişir.
  2. Emekli olup iş yerindeki gerginlikten kurtulan amcam şimdi de yalnızlıktan yakınıyor; dert gitmez, değişir.
  3. Köy okulunun akan çatısı yazın onarıldı, kış gelince bu kez kaloriferler bozuldu; dert gitmez, değişir.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

Rahat ararsan mezarda, herkesi sıkıntılı sayar ve sıkıntıdan kurtuluşu yalnız ölüme bağlar. Dert gitmez, değişir de dertlerin bitmediğini, yalnız yer değiştirdiğini anlatır. Biri sıkıntının sonunu ölüme bağlar, öteki bir derdin yerine yenisinin geleceğini bildirir.

Dert olmak, sözlükte bir kimse veya olay sıkıntı vermek diye tanımlanır. Atasözündeki değişen dert de böyle bir sıkıntı kaynağıdır: biri gider, sıkıntı veren başka bir olay gelir. Deyim sıkıntı verilmesini adlandırır, atasözü sıkıntıların ardı ardına gelişini anlatır.

Değişir fiili, derdin ortadan kalkmadığını, yalnız başka bir biçime girdiğini anlatır. Gitmez fiiliyle yan yana gelince söz, kurtuluş beklentisine karşı çıkar. Sözlüğün açıklaması da bunu insanın bilmesi gereken bir gerçek olarak verir.