Anlamı
deve kuşu gibi başını kuma sokup gerçeklerden uzak duracağını sanmak:
'Bu harekete sadece şımarık gözü ile bakmak deve kuşuluk etmek olur.' -H. Taner.
Detaylı Açıklama
Deve kuşuluk etmek, gerçeği inkâr ederek ondan kurtulacağını sanmak, meseleyle yüzleşmek yerine görünüşte güvenli ama aslında yararsız bir kaçış yoluna başvurmak anlamında kullanılan eleştirel bir deyimdir. Deve kuşu benzetmesi burada doğrudan davranış kalıbına dönüşür. İnsan sorunu çözmez, sadece kendisini ondan uzak sanır. Bu yüzden deyim, hem korkaklık hem de kendini kandırma tonunu taşır. Kişi belki başkalarını değil, en çok kendisini aldatmaktadır. Günlük dilde çok işlevseldir; çünkü özel hayattan siyasete kadar pek çok alanda bu tavır görülür. Söz, gerçeği ertelemenin ya da üstünü örtmenin sonuç getirmediğini açık bir ironiyle anlatır. Yüzleşme eksikliğini gösteren güçlü bir davranış eleştirisidir. Deyim, sorumluluktan kaçan, yarı yarıya davranan ve işin gereğini bütünüyle yerine getirmeyen tavrı hedef alır.
Örnek Cümleler
- Raporları gizleyip saklayarak deve kuşuluk etmekten başka bir şey yapmıyorlar.
- Sorunun açıkça konuşulmasını engelleyip görmezden gelmek düpedüz deve kuşuluk etmek olur.
- Böyle davranıp her şeyi düzelmiş saymak açıkça deve kuşuluk etmekten başka bir şey değildir.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır, korku bir duygudur; deve kuşuluk etmek ise bu korku karşısında seçilen yanlış davranıştır. Yani duygu değil, yüzleşmek yerine inkâra kaçan tavır eleştirilir. Korku bunun bir parçası olabilir, ama asıl mesele net tavır almaktan kaçan yarım ve tutarsız davranıştır.
Çünkü kişi sorunu görünmez sanarak aslında yalnız kendini rahatlatır. Gerçek değişmez, sadece onu yok sayan kişinin algısı geçici olarak değişir. Çünkü kişi gerçeği çözmek yerine kendine uygun yarım bir rahatlık kurgular.
Kurumsal krizler, aile içi sorunlar, ekonomik sıkıntılar ve kişisel bağımlılıklar gibi yüzleşme gerektiren her alanda çok güçlü olur. Çünkü bu alanlarda kaçış çözüm üretmez. İş kaçırmada, sorumluluk paylaşımında, siyasi tutumlarda ve kişisel ilişkilerde mecazen çok güçlü olur.