Anlamı
elindeki her şeyi, imkânlarını yitirmek:
'Zehra dımdızlak ortada kalacak.' -A. İlhan.
Detaylı Açıklama
Dımdızlak ortada kalmak, eldeki bütün imkânları yitirip korumasız, desteksiz ve yoksun durumda kalmak anlamında kullanılır. Söz çok çıplak bir mahrumiyet duygusu taşır. İnsan yalnız parasız değil, dayanaksız da kalmıştır. Buradaki sertlik, kişinin üstündeki bütün koruyucu katmanların sıyrılmış olmasından gelir. Bu yüzden deyim yalnız maddi kaybı değil, güven duygusunun da sarsılmasını anlatır. Aile desteğinin kesildiği, işin bozulduğu ya da hayatın bir anda boşaldığı durumlar için çok uygundur. Kısacası dımdızlak ortada kalmak, bütünüyle çaresiz ve imkânsız kalmayı anlatır; açıkta ve savunmasız bırakılmış olmanın ağırlığını taşır. İnsan onurunu da sarsar. Sert bir yoksunluk verir. Güven duvarını yıkar. Desteksizliği büyütür. Korunaksızlığı çıplaklaştırır. Sarsıcıdır. Kalıcıdır.
Örnek Cümleler
- Miras gidince çocuklar dımdızlak ortada kalmak korkusuna iyice hemen kapıldı.
- Bir gecede işini kaybedip dımdızlak ortada kalmak hiç kolay değil.
- Onu böyle dımdızlak ortada kalmak zorunda bırakmaları apaçık büyük haksızlıktı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü yalnız kaybı değil, bütün dayanakların çıplakça yok oluşunu anlatır. Bu yüzden deyim, sıradan yoksunluktan daha sert bir çaresizlik duygusu taşır.
Maddi çöküş, aile desteğinin kesilmesi ve korumasız kalma durumlarında söylenir. Böyle bağlamlarda kişinin açıkta kalmışlığı özellikle vurgulanır. Çaresizlik artar. Ağırlaşır.
Düdük gibi kalmak bazı bağlamlarda yakındır. Ayrıca açıkta kalmak ve yapayalnız kalmak sözleriyle de güçlü bir anlam yakınlığı kurar. Korumasızlığı büyütür.