Deyim

Dışında Bırakmak Ne Demek?

Anlamı

hariç tutmak:
'Biz herhangi bir teşebbüs ihtimalini ebediyen hudutlarımız dışında bırakmak istiyoruz.' -N. F. Kısakürek.

Detaylı Açıklama

Dışında bırakmak, hariç tutmak anlamına gelir. Bir bütünden, bir listeden ya da bir hesaptan bir parça ayrılır ve kapsama alınmaz. Kalıp iki ögeyle kurulur: dışarıda bırakılan şey belirtme ekiyle, bırakıldığı bütün ise iyelikli bir sözle verilir: bu maddeyi anlaşmanın dışında bırakmak. Bırakılan bir kişi, bir konu, bir madde ya da bir ihtimal olabilir. Hariç tutmanın sebebini sözlük söylemez; bir kural, bir karar ya da bir tercih olabilir. Edilgen biçimi de kullanılır: kadronun dışında bırakılmak. Kişi için kurulduğunda o kişinin bir işe, bir paylaşıma ya da bir karara katılmadığını gösterir. Kalıp bir sözleşme görüşmesinde, bir takım kadrosunun açıklandığı gün ya da bir kâr dağıtımında geçebilir. Bırakan taraf bir kişi, bir kurul ya da bir kurum olabilir.

Örnek Cümleler

  1. Kooperatif yönetimi borçlu üyeleri bu yılki kâr dağıtımının dışında bıraktı.
  2. Antrenör sakatlığı süren kaleciyi pazar günkü kupa finalinin kadrosu dışında bıraktı.
  3. Avukat, kira artışı maddesini sözleşmenin dışında bırakmamızı ve ayrı bir ekle düzenlememizi önerdi.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Bir ihtimal dışında bırakılır: Biz herhangi bir teşebbüs ihtimalini ebediyen hudutlarımız dışında bırakmak istiyoruz. Bütünün yerinde hudutlar, yani sınırlar durur. Ebediyen sözü, hariç tutmanın kalıcı olması isteğini bildirir.

Dışında kalmak, karışmamak, ilgilenmemektir; öznesi kendisi uzak duran kişidir. Dışında bırakmak ise hariç tutmaktır; özne başka bir şeyi ya da kişiyi kapsamın dışına koyar. İkisi aynı sözle başlar ama tanımları ayrıdır: biri bir tutumu, öteki bir ayırma işini anlatır.

Devre dışı tutmak, konudan uzaklaştırmak, ilgilenmemesini sağlamaktır; tanım bir kişiyi düşündürür. Dışında bırakmak ise yalnız hariç tutmak diye açıklanır; bir kişi, bir madde ya da bir olasılık dışarıda bırakılabilir. Devre dışı tutmakta kişinin bir konuyla ilgilenmesi engellenir.