Anlamı
dost olan kimsenin söylediği söz, acı da olsa insanın iyiliği içindir.
Detaylı Açıklama
Dost ağlatır, düşman güldürür atasözü, gerçek dostun insanın iyiliği için acı da olsa doğruyu söyleyeceğini; düşmanın ise hoş görünerek, tatlı söz söyleyerek aslında zarar verebileceğini anlatır. Bu sözde ağlatmak, kırmak ya da üzmek değil; iyileştirici sertliktir. Dost, kusuru düzelsin diye insanın canını yakabilir. Düşman ise kısa süreli hoşluk verip uzun vadede yanlışa sürükleyebilir. Atasözü bu yüzden yalnız dostluk değil, eleştirinin değeri üzerine de önemli bir uyarı taşır. Gündelik dilde acı bir gerçeği duymak istemeyenlere karşı, ya da sonradan faydası anlaşılan sert öğütler için söylenir. Kısacası söz, her tatlı sözün dostluktan, her acı sözün düşmanlıktan gelmediğini anlatan derin bir halk bilgeliğidir.
Örnek Cümleler
- Babası sert konuştu ama sonra anladı ki dost ağlatır, düşman güldürür.
- Hocanın o günkü uyarısı canını sıktıysa da dost ağlatır, düşman güldürür sözü boşuna değilmiş.
- İnsanı alkışlayan herkesi dost sanma, bilirsin ki dost ağlatır, düşman güldürür.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü burada geçici üzüntü, uzun vadeli iyilik için göze alınır. Dostun amacı kırmak değil, insanı doğruya yöneltmektir. Dostun amacı kırmak değil insanı doğruya yöneltmektir; bu yüzden geçici üzüntü göze alınır.
Tatlı söz, pohpohlama ya da hoş görünme yoluyla insanı yanlışa sürüklemeyi anlatır. Yani kısa vadeli rahatlık uzun vadeli zarar doğurabilir.
Acı ama gerekli eleştirilerde, sert öğütlerde ve sonradan faydası anlaşılan uyarılarda çok yerinde kullanılır. Sonradan faydası anlaşılan sert uyarılarda ve acı ama gerekli eleştirilerde çok yerinde kullanılır.