Anlamı
bulunulan yerin havasını esrar, sigara vb. dumanıyla doldurmak.
Detaylı Açıklama
Duman altı etmek, bulunulan yerin havasını sigara, esrar ya da başka dumanlarla yoğun biçimde doldurmak anlamında kullanılan bir deyimdir. Bu söz, yalnız ortamda duman bulunmasını değil, havanın rahatsız edici ölçüde bozulmasını anlatır. Duman altı etmek ifadesi bu yüzden kapalı mekân, kalabalık ortam ve tahammül sınırını aşan yoğunluk hissi taşır. Gündelik dilde özellikle kötü havalandırılmış kahvehane, oda, araç ya da toplantı ortamları için sık kullanılabilir. Bazen hafif serzeniş, bazen doğrudan şikâyet tonuyla söylenir. Kısacası duman altı etmek, ortamın nefes alınamaz hâle gelecek kadar sigara ya da benzeri dumanla kaplanmasını canlı ve eleştirel biçimde anlatan bir deyimdir. Bu nedenle deyim, yalnız dumanı değil başkalarının rahatını umursamayan ölçüsüz davranışı da hedef alır.
Örnek Cümleler
- İçeri girdiklerinde sigara içenler küçük odayı çoktan duman altı etmişlerdi.
- Küçücük mahalle kahvesini sabahtan akşama kadar durmadan sigarayla duman altı ettiler.
- Pencereler kapalıyken arabanın içini sigara dumanıyla duman altı etmek kimseye iyi gelmedi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü burada miktar ölçüyü aşmıştır. Dumanın çokluğu, havanın bozulduğu ve ortamın yaşanmazlaştığı duygusunu verir. Bu yüzden deyim, yalnız görüntüyü değil bunaltıyı da beraber anlatır.
Kapalı odalar, araç içleri, kahvehaneler ve kötü havalandırılan kalabalık mekânlar için daha sık kullanılır. Özellikle herkesin aynı havayı solumak zorunda kaldığı yerlerde daha doğal durur.
Çünkü eylem başkalarını rahatsız eder. Söz, yapılan şeyin ölçüsüz ve çevreyi bozan tarafını öne çıkarır. Bu yüzden hafif bir betimleme değil, aynı zamanda bir sitem gibi duyulur.