Anlamı
beklediği sonucu alamamak:
'Uğradığı düş kırıklığı adımlarına yansıyan sünepe bir adam.' -A. Ümit.
Detaylı Açıklama
Düş kırıklığına uğramak, beklediği sonucu alamamak anlamındadır. Özne bekleyen kişidir: bir aday, bir yatırımcı, bir taraftar ya da bir anne. Beklenen sonuç bir sınav notu, bir terfi, bir kazanç ya da bir karşılık olabilir. Tanım sonucun neden alınamadığını söylemez; kişinin kendi hatası da olabilir, başkasının tutumu da. Uğramak fiili kişinin bu durumla karşılaştığını anlatır. Düş kırıklığının hangi durum karşısında yaşandığı da belirtilebilir: sonuç karşısında düş kırıklığına uğradı. Kalıp bir sıfatla güçlendirilebilir: derin bir düş kırıklığına uğradı. Kişi bunu bir mektupta anlatabilir, bir röportajda itiraf edebilir ya da yalnızca yüzüyle belli edebilir. Tanımda bir duygu adı geçmez; kalıp beklenen ile alınan sonuç arasındaki farkı anlatır.
Örnek Cümleler
- Aylarca hazırlandığı sınavdan beklediği puanı alamayan Elif, düş kırıklığına uğradı.
- Terfi listesinde adını göremeyen kıdemli memur derin bir düş kırıklığına uğradı.
- Hisselerinin değer kazanacağını sanan yatırımcı, yıl sonunda zararla karşılaşınca düş kırıklığına uğradı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Adımlarda görünür: Uğradığı düş kırıklığı adımlarına yansıyan sünepe bir adam. Kalıp burada sıfat-fiille bir ad öbeğine dönüşmüştür. Düş kırıklığı kişinin yürüyüşüne yansıyarak dışarıdan görülür hâle gelir. Sünepe sözü adamın genel görünüşünü niteler.
Düş kırıklığı yaratmakta özne beklentiyi karşılayamayan taraftır; burukluğu başkası yaşar. Düş kırıklığına uğramakta ise özne bekleyen kişinin kendisidir. Aynı olayın iki ucu iki kalıpla anlatılır: biri beklentiyi boşa çıkaran, öteki beklentisi boşa çıkan taraftır.
Hayal kırıklığına uğramak, çok istenilen ya da umulan bir şeyin gerçekleşmemesinden üzüntü duymaktır; tanımında üzüntü açıkça yer alır. Düş kırıklığına uğramanın tanımı ise beklediği sonucu alamamaktır. İki kalıp aynı yaşantıyı anlatır; biri sonucu, öteki duyguyu öne çıkarır.