Atasözü

Düşenin Dostu Olmaz Hele bir Düş de Gör Ne Demek?

Anlamı

varlıklı kişi yoksullaşınca çevresindeki dostlarından kimse kalmaz.

Detaylı Açıklama

Düşenin dostu olmaz, hele bir düş de gör atasözü, varlıklı kişi yoksullaşınca çevresindeki dostlarından kimsenin kalmadığını söyler. Sözün ikinci öbeği karşıdakine seslenir: hele bir düş de gör. Bu sesleniş, dinleyenin bunu kendisi yaşamadan tam anlamayabileceğini düşündürür. Tanım varlıktan yoksulluğa geçişi ve ardından gelen dost kaybını anlatır. Yoksullaşma bir iflas, bir miras kavgası, bir işsizlik ya da bir felaket sonucu olabilir. Hele sözü ikinci öbeğe bir vurgu katar. Söz bir yargı ile bir seslenmeyi art arda dizer. Söz kalabalık sofralarına güvenen bir zengine de, eski dostlarının neden gelmediğini soran birine de söylenebilir. Tanım dostların neden çekildiğini söylemez. Konuşan bunu kendi deneyimine dayanarak da söyleyebilir.

Örnek Cümleler

  1. Ortaklarına güvenip bütün birikimini tek işe yatıran Necdet, şirket batınca kapısını çalan kimseyi bulamadı; düşenin dostu olmaz, hele bir düş de gör.
  2. Lokantası kapanan aşçının yıllarca bedava yemek yedirdiği arkadaşları bir anda ortadan kayboldu; düşenin dostu olmaz, hele bir düş de gör.
  3. Düğününe yüzlerce davetli gelen iş insanı, fabrikası ve evi icradan satılınca hiçbirinden bir telefon bile almadı; düşenin dostu olmaz, hele bir düş de gör.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

İkinci öbek dinleyene seslenir ve onu bu durumu yaşamaya çağırır gibi konuşur. Böylece genel yargı, dinleyenin kendi hayatına yöneltilir. Anlamı değiştirmez, ona bir vurgu ekler. Konuşan, dinleyenin itirazını önceden karşılar gibidir.

Sözlük iki atasözünü aynı tanımla verir; anlamca fark yoktur. Uzun biçim yargıya bir sesleniş ekler, kısa biçim yargıyı tek başına bildirir. Seçim konuşanın söyleyişine kalır. İki söz de aynı olayı, varlıktan yoksulluğa geçişi anlatır.

Bu atasözü, kimsenin zenginliğine güvenmemesini, çünkü gün gelip yoksullaşabileceğini ve fakir birine muhtaç olabileceğini söyler. Düşenin dostu olmaz da yoksullaşmanın ardından gelenleri anlatır. Biri yoksulluğun gelebileceğini hatırlatır, öteki o gün dostların çekileceğini söyler.