Deyim

Düşünceye Dalmak Ne Demek?

Anlamı

derin derin düşünmek:
'Rıhtımda bir aşağı bir yukarı dolaşanları seyre müsait bir iskemlede düşünceye daldım.' -S. F. Abasıyanık.

Detaylı Açıklama

Düşünceye dalmak, derin derin düşünmek anlamındadır. İkileme biçimindeki derin derin sözü düşünmenin yoğunluğunu gösterir. Düşünülen şey bir sorun, bir anı, bir karar ya da bir plan olabilir; tanım konuyu belirtmez. Kişi bir pencerenin önünde, bir bankta, bir yolculukta ya da bir iş masasında düşünceye dalabilir. Kalıp bir anlatıda bir kişinin iç dünyasına geçişi göstermek için kullanılabilir. Kişinin dışarıdan sessiz ve hareketsiz görünmesi bu hâlin bir belirtisi olabilir. Bir süre sonra birinin seslenmesiyle bu hâlden çıkılabilir. Düşüncenin sonunda bir karara varılıp varılmadığı tanımda yer almaz. Düşünceye dalan kişi bir şey okurken ya da dinlerken de bu hâle geçebilir. Özne düşünen kişidir; düşünceye dalan bir çocuk da olabilir, bir yaşlı da.

Örnek Cümleler

  1. Mektubu okuduktan sonra pencerenin önüne oturan dede, saatlerce düşünceye daldı.
  2. Otobüste camdan dışarı bakan genç kadın düşünceye dalınca ineceği durağı kaçırdı.
  3. Yatırım kararını vermeden önce düşünceye dalan şirket sahibi, toplantıda bir süre hiç konuşmadı.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Rıhtımda, bir iskemlede: Rıhtımda bir aşağı bir yukarı dolaşanları seyre müsait bir iskemlede düşünceye daldım. Konuşan, gelip geçenleri izleyebileceği bir yere oturur. Kalabalığı seyretmek ile düşünceye dalmak aynı cümlede birleşir.

Dalmak, suya girip derinlere inmektir. Düşünceye dalan kişi de düşüncenin derinine iner; çevresinde olanlardan bir süre uzaklaşabilir. Kalıp böylece düşünmeye bir derinlik ölçüsü katar. Bu derinlik, kişinin dışarıdan dalgın görünmesine yol açabilir.

İki eli şakaklarında düşünmek de derin derin düşünmektir; tanımları birdir. Biri düşünen kişinin duruşunu, elleri şakaklarda bir görüntüyle verir; öteki düşünceye girip derinleşmeyi anlatır. Biri dışarıdan görüneni, öteki içeride olanı öne çıkarır.