Anlamı
bir duygu oluşmak.
Detaylı Açıklama
Duygu uyanmak, kişinin içinde daha önce fark etmediği ya da bastırılmış bulunan bir duygunun belirginleşmeye başlaması anlamında kullanılır. Sevgi, merak, şefkat, özlem, pişmanlık ya da öfke gibi birçok duygu insanın içinde bir anda değil, bazen yavaş yavaş uyanır. Bu deyim tam da o geçiş anını anlatır: duygu yokken var olur, silikken belirginleşir. Bu nedenle hem edebî hem gündelik dilde oldukça kullanışlıdır. İnsan bir olay, bir söz, bir yüz ya da bir hatıra karşısında duygusunun uyandığını hissedebilir. Kısacası duygu uyanmak, iç dünyada hareket başlayan, kalbin ya da zihnin yeni bir tepkiye açıldığı anı anlatan zarif bir deyimdir. Bu kullanım, insanın fark etmediği iç yönelişlerin bazen çok küçük bir etkiyle bile görünür hâle gelebildiğini sezdirir.
Örnek Cümleler
- Onu yıllar sonra görünce içimde birden duygu uyanmakla başlayan eski bir özlem oldu.
- Çocuğun haline bakınca salondaki herkeste duygu uyanmak denecek bir şefkat dalgası yayıldı.
- O konuşmadan sonra içimde uzun zamandır hissetmediğim bir umut belirdi; sanki düpedüz duygu uyanmak yaşandı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü uyku ve uyanma benzetmesi, duygunun içeride zaten bir potansiyel olarak bulunduğunu düşündürür. Sonra bir etkiyle görünür hâle gelir. Bu benzetme duygunun yavaş belirişini incelikle anlatır.
Aşk, özlem, şefkat, pişmanlık, umut ve sanatsal duyarlılık anlatılarında çok sık kullanılır. Çünkü bu alanlarda iç hareketin yavaşça belirginleşmesi önemli bir anlatım değeridir.
Çünkü patlayıcı bir duygu değil, sessizce belirginleşen iç hareket anlatılır. Bu da ifadeye incelik kazandırır. Deyim bu yüzden kaba değil, daha çok içe dönük bir duyarlılık taşır.