Anlamı
başkasına tuzak hazırlayan kimse, bu tuzağa ondan önce kendisi düşer.
Detaylı Açıklama
El için kuyu kazan, evvela kendisi düşer atasözü, başkasına tuzak kuran ya da kötülük düşünen kişinin çoğu zaman o kötülüğün zararını önce kendisinin göreceğini anlatır. Kuyu kazmak gizli planı, düşmek ise beklenmedik geri dönüşü simgeler. Bu yüzden atasözü yalnız ahlaki bir uyarı değil, aynı zamanda hayatın tersine işleyebilen adaletini de vurgular. Kötü niyetle hazırlanan planın güvenli olmayacağı, kuranın da o plana yakalanabileceği söylenir. Sözün gücü, kötülüğün yalnız başkasına yönelmiş bir hareket olmadığını, sahibinin üstüne de dönebileceğini göstermesindedir. Bu nedenle hem ahlak dersi hem de pratik hayat uyarısı olarak çok sık kullanılır. Kısacası bu atasözü, başkası için kötülük düşünen insanın aynı kötülükten kaçamayacağını anlatan çok yerleşik ve güçlü bir ders verir.
Örnek Cümleler
- Rakibine tuzak kurarken kendi açığı ortaya çıktı; el için kuyu kazan, evvela kendisi düşer.
- Milleti kandırmaya çalışırken rezil oldu; "el için kuyu kazan, evvela kendisi düşer" işte.
- Kardeşine oyun kurunca "el için kuyu kazan, evvela kendisi düşer" sözü hemen gerçekleşti.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü insanlar sık sık kurdukları tuzağın kendi başlarına dönmesine tanık olur. Söz, kötülüğün geri tepme ihtimalini çok açık ve akılda kalıcı biçimde anlatır; gücü buradan gelir.
Gizli planı, hazırlanan tuzağı ve zarar verme niyetini temsil eder. Kuyu kazmak zahmetli ama kötü amaçlı bir hazırlık olduğu için örnek çok yerindedir ve çarpıcıdır.
Ahlaki yönü güçlüdür ama sadece öğüt değildir. Aynı zamanda kötü niyetli planların pratikte ters tepebileceğini anlatan bir hayat gözlemidir ve oldukça gerçekçidir burada gerçekten de.