Atasözü

El için Kuyu Kazan, Evvela Kendisi Düşer Ne Demek?

Anlamı

başkasına tuzak hazırlayan kimse, bu tuzağa ondan önce kendisi düşer.

Detaylı Açıklama

El için kuyu kazan, evvela kendisi düşer atasözüne göre başkasına tuzak hazırlayan kişi, bu tuzağa ondan önce kendisi düşer. Kuyu kazmak, birine tuzak kurmayı karşılar; evvela sözü ise sıralamayı belirler: kuyuya ilk düşen, onu kazandır. Tanımdaki ondan önce sözü, kurduğu tuzağa önce kurucunun yakalandığını vurgular. Tuzak bir yalan, bir iftira, bir hile ya da birini işten etmek için kurulan bir düzen olabilir. Söz kötü bir niyeti sezen birinin ağzından bir uyarı olarak çıkabilir; bir olayın ardından olanı yorumlamak için de söylenebilir. Atasözü ceza veren birini anmaz; sonucu tuzağın kendisine bağlar. Kafiyesiz ama kısa iki öbekten oluşan söz, kuyu görüntüsüyle akılda kalır. Kuyunun derinliği, tuzağın ağırlığını da düşündürür.

Örnek Cümleler

  1. Rakibini batırmak için asılsız bir ihbarla çarşıya denetim çağıran esnaf, denetçiler kendi dükkânında kayıtsız mal bulunca ceza yedi; el için kuyu kazan, evvela kendisi düşer.
  2. Arkadaşının çantasına kopya kâğıdı koymaya çalışan öğrenci, kâğıdı koyarken yakalandı; el için kuyu kazan, evvela kendisi düşer.
  3. Ortağını dolandırmak için sahte senet hazırlayan adam, imzası tutmayınca sahtecilikten yargılandı; el için kuyu kazan, evvela kendisi düşer.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

Kazdığı çukura kendisi düşmek, başkası için hazırladığı kötülüğe kendi uğramaktır. Görüntü ve anlam çok yakındır: biri çukur, öteki kuyu kazar. Atasözü buna bir sıra da ekler: tuzağa ilk düşen, onu kurandır.

Bu atasözü, bir kimsenin başkasına ne yaparsa aynı şeyle kendisinin karşılaşacağını söyler. Kuyu atasözü bu kuralı tuzak kurmaya uygular. Biri her türlü davranışı, öteki yalnız başkasına hazırlanan kötülüğü anlatır.

Av atasözü, çıkarını başkalarına zarar vermekte arayanın o zarara kendisinin uğrayacağını söyler. İki sözde de kötülük, onu tasarlayana döner. Av görüntüsü bir saldırıyı, kuyu görüntüsü ise önceden hazırlanmış bir tuzağı düşündürür.